Onder leiding van Christian Ruff onderzocht een team van de Universiteit van Zürich hoe mensen gedrag aanpassen aan anderen. Ze noemen dat "adaptive mentalization": snel afleiden wat een ander denkt en daarop gedrag veranderen. Meer dan 550 mensen speelden herhaaldelijk steen-papier-schaar tegen menselijke of kunstmatige tegenstanders. De onderzoekers gebruikten een nieuw computationeel model om de gedachten achter keuzes te meten.
De meeste deelnemers reageerden flexibel wanneer tegenstanders van strategie veranderden, maar de snelheid van aanpassen verschilde sterk tussen mensen. "Sommigen kunnen dat erg snel," zei Niklas Bürgi. "Anderen doen er veel langer over."
Met fMRI vond het team dat activiteit in een verspreid hersennetwerk toenam wanneer mensen hun inschatting herzagen. Die activiteitspatronen konden voorspellen in welke mate iemand zijn inschattingen aanpaste; de voorspelling werkte ook bij deelnemers wier hersengegevens nog niet in het model zaten. De onderzoekers noemen dit een neurale vingerafdruk van adaptive mentalization. De studie verscheen in Nature Neuroscience.
Moeilijke woorden
- aanpassen — gedrag of plannen veranderen bij nieuwe situatie
- tegenstander — persoon of computer waar je tegen speelttegenstanders
- computationeel — door rekenen en modellen met de computer
- hersennetwerk — verbonden delen van de hersenen
- voorspellen — zeggen wat waarschijnlijk gaat gebeuren
- inschatting — idee of oordeel over een situatie
- vingerafdruk — uniek patroon dat iets onderscheidt
- activiteitspatroon — regelmatig of herhaald gedrag zichtbaar in gegevensactiviteitspatronen
Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.
Discussievragen
- Waarom is het volgens jou belangrijk dat mensen snel kunnen raden wat anderen denken? Geef een korte reden.
- Kun je een situatie uit je dagelijks leven noemen waarin je je gedrag moet aanpassen aan anderen? Beschrijf die situatie kort.
- Wat vind je van het gebruik van kunstmatige tegenstanders in onderzoek? Welke voordelen of nadelen zie je?
Gerelateerde artikelen
Computeroefeningen verbeteren hersenen na letsel
Nieuw onderzoek laat zien dat volwassenen met traumatisch hersenletsel door gecomputeriseerde cognitieve oefeningen de structuur van de hersenen en denkvaardigheden kunnen verbeteren, met aanwijzingen voor neuroplasticiteit en betere testresultaten.
PET-scans tonen veranderingen in hersenen bij Parkinson
Onderzoekers gebruikten PET-scans om twee hersenmarkers te meten: dopaminetransporters en synaptische dichtheid. Bij mensen met de ziekte van Parkinson is de relatie tussen deze markers verstoord, wat inzicht kan geven in het ziekteverloop.
