Bệnh lao vẫn là nguyên nhân tử vong do nhiễm trùng hàng đầu, và điều trị hiện dựa nhiều vào kháng sinh rifampicin. Nghiên cứu mới thử kết hợp rifampicin với một hợp chất thăm dò gọi là AAP-SO2, nhằm tấn công enzym RNA polymerase (RNAP) nhưng ở bước khác nhau của quá trình phiên mã.
AAP-SO2 gắn trực tiếp vào RNAP tại vị trí khác với rifampicin và làm chậm giai đoạn kéo dài (elongation) của phiên mã. Điều này giải thích vì sao khi phối hợp, hai thuốc chặn các bước khác nhau trong cùng một con đường, chiến lược mà nhóm gọi là ức chế theo chiều dọc.
Nghiên cứu cũng cho thấy sự kết hợp có thể vượt qua đột biến kháng βS450L. Đột biến này giúp vi khuẩn né tránh rifampicin nhưng lại làm RNAP phiên mã chậm hơn và dễ tắc, nên AAP-SO2 tận dụng điểm yếu đó để tiêu diệt chủng đột biến và làm chúng nhạy lại với rifampicin. Trong nuôi cấy lỏng hai thuốc cho hiệu ứng cộng thêm, còn trong mô hình thỏ hai thuốc hiệp đồng và tăng đáng kể hiệu lực của rifampicin. AAP-SO2 là một probe chứng minh nguyên lý; nhóm sẽ phát triển dẫn chất ổn định và đã nộp đơn bằng sáng chế tạm thời.
Các tác giả được trích dẫn gồm Elizabeth Campbell, Vanisha Munsamy-Govender, Barbara Bosch và Jeremy Rock; công bố được báo cáo bởi Rockefeller University trên Nature Microbiology.
Từ khó
- enzyme — chất xúc tác sinh học do tế bào tạo raenzym
- phiên mã — quá trình sao chép thông tin từ DNA sang RNA
- đột biến — thay đổi vĩnh viễn trong vật liệu di truyền
- ức chế — làm giảm hoặc ngăn lại hoạt động của một thứức chế theo chiều dọc
- hiệp đồng — khi hai phương pháp cùng tăng hiệu quả hơn
- bằng sáng chế — văn bản pháp lý bảo vệ ý tưởng và sản phẩm
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ lợi ích chính của việc kết hợp hai thuốc chặn các bước khác nhau trong cùng con đường là gì? Hãy nêu 1–2 lý do.
- Nghiên cứu nói AAP-SO2 là một probe chứng minh nguyên lý. Theo bạn, bước tiếp theo để đưa một hợp chất như vậy tới ứng dụng lâm sàng là gì?
- Việc nộp đơn bằng sáng chế tạm thời có thể ảnh hưởng thế nào đến công bố kết quả và phát triển thuốc trong tương lai?
Bài viết liên quan
Cuộc Đại Suy thoái 2008 khiến nhiều người Mỹ thấy mình thuộc tầng lớp thấp hơn
Nghiên cứu công bố trên Psychological Science do Stephen Antonoplis dẫn đầu cho thấy sau suy thoái 2008 nhiều người Mỹ tự nhận thuộc tầng lớp thấp hơn. Phân tích dựa trên dữ liệu dài hạn của khoảng 165.000 người.