Mùa đông làm tăng nguy cơ chấn thương trong thể thao vì nhiều yếu tố cùng tác động: nhiệt độ thấp khiến cơ nguội nhanh, bề mặt trơn và tầm nhìn kém làm tăng khả năng va chạm, còn dụng cụ hoặc điều kiện băng tuyết thay đổi có thể gây rủi ro thêm. Dữ liệu năm 2018 của một cơ quan an toàn người tiêu dùng Mỹ cho thấy trượt tuyết và ván tuyết chiếm gần 65% các vụ chấn thương liên quan tới thể thao mùa đông.
Để giảm rủi ro, cần trang bị đúng kích cỡ và phù hợp: giày, mũ bảo hiểm, quần áo ấm cho phép vận động. Trang bị không vừa, như giày trượt kém, làm tăng nguy cơ té ngã và tạo điểm chèn ép theo thời gian. Trong điều kiện tan rồi đóng băng lại, mũ bảo hiểm và nẹp ống quyển đặc biệt quan trọng khi vận động ở tốc độ cao hoặc nơi nguy hiểm. Té khi cầm gậy có thể gây rách hoặc căng dây chằng bên trụ ở ngón cái.
Khởi động tích cực rất quan trọng trong thời tiết lạnh vì cơ nguội nhanh; giữ vận động giữa các vòng thi bằng các động tác như vung chân, ngồi xổm và bài nhảy tại chỗ giúp duy trì nhiệt độ cơ thể. Biết rõ thể trạng và tiền sử cá nhân cũng cần thiết: mật độ xương giảm theo tuổi có thể làm tăng nguy cơ gãy xương, và cấu trúc hông ở phụ nữ thay đổi góc gối, góp phần tăng nguy cơ rách dây chằng chéo trước trong một số môn.
Cuối cùng, không nên hoạt động quá sức: chọn địa hình phù hợp trình độ, cân nhắc học bài bản và để thời gian nghỉ ngơi cùng giấc ngủ cho quá trình lành. Khi phục hồi sau chấn thương, tránh ép mô vượt quá giới hạn an toàn và làm việc với chuyên gia vật lý trị liệu để hướng dẫn thời gian nghỉ và chương trình phục hồi nhằm trở lại an toàn và có thể mạnh mẽ hơn.
Từ khó
- chấn thương — tổn hại cơ thể do va chạm hoặc tai nạn
- rủi ro — khả năng xảy ra điều xấu hoặc tổn thất
- khởi động — làm nóng cơ thể trước khi vận động mạnh
- mật độ xương — lượng vật chất trong xương ảnh hưởng sức mạnh
- dây chằng — mô liên kết nối xương với xương
- phục hồi — quá trình cơ thể lành lại sau chấn thương
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ điều gì quan trọng nhất khi chọn trang bị cho thể thao mùa đông? Giải thích lý do.
- Làm thế nào huấn luyện và nghỉ ngơi hợp lý giúp giảm nguy cơ chấn thương trong mùa đông?
- Khi phục hồi sau chấn thương, vì sao nên làm việc với chuyên gia vật lý trị liệu? Cho ví dụ hành động họ hỗ trợ.