Một nghiên cứu được công bố trên Nature thách thức quan niệm rằng lưu trữ ký ức là một công tắc bật-tắt đơn giản. Nhóm nghiên cứu tại Skoler Horbach Family Laboratory of Neural Dynamics and Cognition thuộc Rockefeller University phát hiện độ bền của ký ức được điều chỉnh bởi nhiều bộ hẹn giờ phân tử, hoạt động theo chuỗi trong thời gian và không gian.
Theo kết quả, mỗi bước trong chuỗi sự kiện phân tử góp phần làm cho ký ức ổn định hơn. Đáng chú ý, đồi thị được xác định là một nút trung tâm, vì nó liên kết quá trình chuyển ký ức từ kho ngắn hạn sang kho dài hạn và liên quan tới các chương trình gen ổn định ký ức.
Khung lý thuyết này làm thay đổi cách nghĩ về hình thành và duy trì ký ức: nếu các ấn tượng bị điều khiển bởi chương trình phân tử phân tán giữa nhiều vùng, thì ký ức có thể linh hoạt hơn và dễ bị can thiệp. Tác giả cho rằng phát hiện có thể mở hướng điều trị mới cho rối loạn trí nhớ, bao gồm bệnh Alzheimer, dù ý nghĩa lâm sàng vẫn cần được xác định thêm.
Từ khó
- độ bền — mức độ giữ nguyên của ký ức theo thời gian
- bộ hẹn giờ — cơ chế điều chỉnh thời gian của phản ứng tế bào
- phân tử — đơn vị nhỏ cấu tạo vật chất trong sinh học
- đồi thị — vùng não liên kết các thông tin và cảm giác
- chương trình gen — mẫu hoạt động của gen ảnh hưởng tế bào
- can thiệp — hành động thay đổi hoặc ảnh hưởng vào quá trình
- rối loạn — tình trạng chức năng cơ thể không bình thường
- lâm sàng — liên quan đến chẩn đoán và điều trị bệnh
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ vì sao ký ức có thể dễ bị can thiệp nếu do chương trình phân tử phân tán giữa nhiều vùng não?
- Khám phá về vai trò của đồi thị có thể giúp gì trong việc phát triển phương pháp điều trị bệnh Alzheimer theo bạn?
- Nếu ký ức ổn định nhờ nhiều bước phân tử, điều này ảnh hưởng thế nào đến cách chúng ta nghĩ về việc học và ghi nhớ?
Bài viết liên quan
Bàn chân 3.4 triệu năm liên quan đến Australopithecus deyiremeda
Các nhà khoa học báo cáo xương bàn chân tìm thấy ở Ethiopia vào năm 2009 thuộc về Australopithecus deyiremeda, sống cùng thời với Lucy. Kết quả công bố trên tạp chí Nature, công trình được tài trợ bởi hai quỹ nghiên cứu.
