Budj Bim và hệ thống bẫy lươn cổCEFR B1
26 thg 4, 2026
Phỏng theo Kevin Rennie, Global Voices • CC BY 3.0
Ảnh: Shalev Cohen, Unsplash
Budj Bim, ở phía tây bang Victoria (Australia), chứa một trong những hệ thống nuôi trồng thủy sản cổ xưa nhất thế giới. Các cấu trúc bằng đá như bẫy, kênh, ao và đê chắn được xác định có tuổi ít nhất khoảng 6.600 năm theo phương pháp xác định niên đại bằng carbon.
Vùng Di sản Văn hóa Budj Bim được UNESCO đưa vào Danh sách Di sản Thế giới năm 2019. Budj Bim là một núi lửa đã ngủ với các dòng dung nham bazan cổ, và đây là địa điểm đầu tiên được ghi danh chủ yếu vì ý nghĩa văn hóa. Tổ chức đại diện người Gunditjmara đã tham gia vào đề cử và sản xuất video giới thiệu khu vực.
Nghiên cứu khảo cổ cho thấy người Gunditjmara tích cực điều chỉnh dòng chảy và hệ sinh thái để tăng độ dồi dào và ổn định của lươn. Gần các bẫy người ta còn tìm thấy khoảng 300 cấu trúc tường đá, có thể là nhà ở, cho thấy cư trú thường xuyên trước khi tiếp xúc với người châu Âu.
Từ khó
- nuôi trồng thủy sản — nuôi và chăm sóc sinh vật nước để lấy thực phẩm
- cấu trúc — phần được xây hoặc sắp xếp có chức năngcác cấu trúc
- xác định niên đại — xác định tuổi của vật bằng phương pháp khoa học
- di sản văn hóa — tài sản có giá trị lịch sử và văn hóa
- dung nham — vật liệu nóng chảy từ núi lửa khi phun ra
- hệ sinh thái — tập hợp động thực vật và môi trường xung quanh
- cư trú — sống ở một nơi trong thời gian dài
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ việc được ghi danh là Di sản Văn hóa có thể mang lại lợi ích gì cho cộng đồng địa phương?
- Tại sao theo bạn việc tìm thấy nhiều tường đá lại cho thấy cư trú thường xuyên trước khi tiếp xúc với người châu Âu?
- Nếu được thăm Budj Bim, bạn muốn tìm hiểu điều gì về hệ thống nuôi trồng thủy sản hoặc văn hóa Gunditjmara?
Bài viết liên quan
Cách mạng Công nghiệp gây tác động sức khỏe không đồng đều ở Anh
Nghiên cứu công bố trên Science Advances so sánh xương từ hai thị trấn ở Anh và cho thấy mức phơi nhiễm kim loại nặng khác nhau theo nghề, hoàn cảnh xã hội và cá nhân. Phụ nữ ở một khu công nghiệp có nồng độ asen và bari cao hơn.
Aguada Fénix: tượng đài lớn thay đổi hiểu biết về nghi lễ Maya
Một tượng đài khổng lồ ở Aguada Fénix, Tabasco (đông nam Mexico), có niên đại khoảng 1,000 BCE, được phát hiện bằng lidar và khai quật cho thấy công dụng nghi lễ như một cosmogram. Các phát hiện cho thấy tổ chức lãnh đạo hợp tác chứ không phải một vua duy nhất.
