“Fiume o morte!”: D’Annunzio’nun Rijeka işgaliCEFR B2
13 Nis 2026
Uyarlanmıştır: Metamorphosis Foundation, Global Voices • CC BY 3.0
Fotoğraf: Marjan Blan, Unsplash
"Fiume o morte!" yönetmen Igor Bezinović tarafından çekilen, Hırvatistan-İtalya-Slovenya ortak yapımı bir hibrit belgesel. Film, 1919'da Gabriele D’Annunzio'nun Rijeka'yı işgalini arşiv fotoğrafları, döneme ait film kayıtları ve performatif canlandırmalar aracılığıyla araştırıyor. Yapım, politik gösteri, ritüel ve mitin faşizmin erken biçimlerini nasıl şekillendirdiğini tartışıyor.
Bezinović yapımında 10.000'den fazla arşiv fotoğrafı ve yüzlerce film kaydı kullandı ve yaklaşık 100 profesyonel olmayan oyuncu ile 1919–1921 dönemini dramatize etti. Film, D’Annunzio'nun 11 Eylül 1919'da Rijeka'ya girişini ve burada Italian Regency of Carnaro'yu ilan edişini ayrıntılı biçimde işler. Kasım 1920'de yapılan anlaşma Rijeka'yı SCS Krallığı'na verdi; İtalyan güçleri daha sonra D’Annunzio'nun geri çekilmesini sağladı: lejyonerler 5 Ocak 1921'de ayrıldı ve D’Annunzio yaklaşık iki hafta sonra ayrıldı.
Metin, D’Annunzio'nun Roma selamını canlandırdığını ve nüfusu yaklaşık 30.000 olan Rijeka'ya 5.000'den fazla genç İtalyan getirdiğini belgelemektedir. İşgalin erken döneminde lejyonerlerin, Müttefik İtilaf güçleriyle birlikte görev yapmış yaklaşık 10 Vietnamlı askeri öldürdüğü de kaydediliyor. Kısa ziyaretlerle Filippo Tommaso Marinetti ve Benito Mussolini de anılır.
Film 2025'te geniş çapta tanındı ve toplamda 30 ödül kazandı; aralarında European Film Academy'den En İyi Belgesel, Tiger Ödülü, Uluslararası Rotterdam Film Festivali'nde FIPRESCI Ödülü ve Pula Film Festivali'nde altı Altın Arena ödülü vardır. Yapım 2026 Akademi Ödülleri için Hırvat aday olarak seçildi ancak final adayları arasında yer almadı.
- Yönetmen: Igor Bezinović
- Konu: D’Annunzio'nun Rijeka işgali (1919)
- Yöntem: Arşiv, canlandırma ve performans
Zor kelimeler
- hibrit — farklı türlerin birleşmesinden oluşan eser
- belgesel — gerçek olayları gösteren uzun film
- arşiv — eski belge ve kayıtların saklandığı yer
- canlandırma — gerçek olayları sahnede veya filmde oynamacanlandırmalar
- performatif — gösteri gibi davranışa yönelik olan
- ritüel — tekrarlanan ve sembolik yapılan tören
- lejyoner — askeri birimde görev yapan kişilejyonerlerin, lejyonerler
- ilan — resmi veya halka duyurma işlemiilan edişini
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Arşiv görüntüleri ile canlandırmaların birlikte kullanılması izleyicinin geçmişi algılamasını nasıl etkiler?
- Yaklaşık 100 profesyonel olmayan oyuncu kullanılması film anlatımına hangi avantajları veya dezavantajları katabilir?
- Filmin faşizmin erken biçimlerini tartışması bugünkü toplumlar için hangi çıkarımları veya uyarıları düşündürür?
İlgili makaleler
Tarihçiler yapay zekanın iş ve ekonomi etkilerini inceliyor
Tarihçiler geçmişteki teknolojik değişimlerin bugün yapay zekaya nasıl yanıt verebileceğini araştırıyor. February 10'da Matt Shumer'in X paylaşımı ve yeni araçların hızı, iş, düzenleme ve toplumsal etki üzerine endişeleri artırdı.
