Een aflevering van Africa Science Focus zet deze week het proces om wetenschap te dekoloniseren en wetenschappelijke termen in Afrikaanse talen te vertalen centraal. Verslaggever Halima Athumani spreekt met experts over de uitdagingen en kansen van die vertalingen en van lokaal kennisgebruik.
Wetenschapscommunicator Sibusiso Biyela verschijnt in de aflevering en zegt dat sciencefiction zijn keuze voor wetenschapscommunicatie beïnvloedde. De makers volgen een praktische aanpak: ze onderzoeken hoe woorden en begrippen aangepast kunnen worden en hoe gemeenschappen betrokken kunnen worden bij het vormgeven van wetenschappelijke taal.
Het programma wordt gepresenteerd door Michael Kaloki en is gefinancierd door het European Journalism Centre via het European Development Journalism Grants-programma, met steun van de Bill & Melinda Gates Foundation. Luisteraars kunnen vragen sturen via WhatsApp naar +254799042513.
Moeilijke woorden
- dekoloniseren — het verwijderen van koloniale invloed op kennis
- vertalen — woorden van de ene taal naar andere taal brengen
- wetenschapscommunicator — iemand die wetenschap uitlegt aan het publiek
- begrip — een woord of idee met een duidelijke betekenisbegrippen
- gemeenschap — een groep mensen die iets gemeenschappelijk hebbengemeenschappen
- kennisgebruik — hoe mensen kennis gebruiken in hun dagelijks leven
- financieren — geld geven om een project mogelijk te makengefinancierd
Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.
Discussievragen
- Waarom is het belangrijk om wetenschappelijke termen in Afrikaanse talen te vertalen?
- Hoe zouden gemeenschappen kunnen meedoen bij het vormgeven van wetenschappelijke taal in hun regio?
- Denk je dat steun van organisaties zoals de Gates Foundation invloed heeft op dit soort programma's? Waarom?
Gerelateerde artikelen
Ongelijkheid maakt landen kwetsbaar voor pandemieën
Matthew M. Kavanagh waarschuwt dat ongelijkheid samenlevingen kwetsbaarder maakt voor pandemieën. Hij pleit voor schuldpauzes, gedeelde productie, technologische overdracht en sociale steun om de cyclus van ongelijkheid en ziekte te doorbreken.
Droge exoplaneten zijn onwaarschijnlijk voor leven
Nieuw onderzoek toont dat woestijnachtige planeten buiten ons zonnestelsel waarschijnlijk geen leven ondersteunen. Een aarde-achtige planeet heeft een groot deel van het aardse oceaanwater nodig om de geologische koolstofcyclus te laten werken.
Africa Wiki Women vergroot zichtbaarheid van Afrikaanse vrouwen
Africa Wiki Women stimuleert Afrikaanse vrouwen om artikelen op Wikimedia-platforms te maken en verbeteren. De groep organiseert trainingen, mentorschap en campagnes en heeft al veel vrouwen getraind en honderden pagina’s verbeterd.
Moleculaire timers en de rol van de thalamus bij herinnering
Nieuw onderzoek toont dat meerdere moleculaire timers in verschillende hersengebieden bepalen of korte indrukken veranderen in langetermijnherinneringen. De studie noemt de thalamus als onverwachte schakel en bespreekt mogelijke gevolgen voor geheugenstoornissen.