Các nhà toán học tại Đại học New York công bố một nghiên cứu về chuyển động tập thể của đàn chim và đàn cá. Họ đề xuất một mô hình toán học mới, mô tả đàn như một vật liệu giống "tinh thể mềm".
Theo mô hình, từng con hành xử như một phần của mạng lưới, giữ khoảng cách đều và liên kết như những lò xo mềm. Mô hình cho thấy đàn dễ bị biến dạng nhưng phản ứng nhanh với thay đổi của dòng không khí hoặc nước và với vật thể gần đó.
Để kiểm tra, nhóm phân tích thí nghiệm dùng cánh vỗ cơ khí in 3D gắn motor, vỗ trong nước ở nhiều tốc độ. Hành vi của các cánh vỗ phù hợp với dự đoán. Tác giả cho rằng hiểu biết này có thể quan trọng cho hàng không, ôtô, robot và khai thác năng lượng.
Từ khó
- tập thể — nhóm nhiều cá nhân cùng hành động
- mô hình — bản thiết kế hoặc công thức giải thích sự kiện
- tinh thể mềm — vật liệu có cấu trúc đều nhưng linh hoạt
- mạng lưới — tập hợp các phần nối với nhau
- lò xo — chi tiết kim loại có thể nén hoặc kéo
- biến dạng — thay đổi hình dạng ban đầu
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn đã từng thấy đàn chim hoặc đàn cá di chuyển cùng nhau chưa? Mô tả ngắn.
- Tại sao hiểu hành vi này có thể quan trọng cho robot hoặc ôtô?
- Bạn nghĩ còn ứng dụng nào khác cho hiểu biết về chuyển động tập thể không?
Bài viết liên quan
Các nhà khoa học giải thích vì sao cao su gia cố cứng hơn
Nhóm nghiên cứu tại Đại học South Florida do Giáo sư David Simmons dẫn đầu đã tìm ra cơ chế khiến cao su gia cố trở nên cứng và bền hơn. Họ dùng mô phỏng động học phân tử và công bố trên Proceedings of the National Academy of Sciences.
Các nhà khoa học giải trình tự RNA cổ từ voi ma mút gần 40,000 năm
Các nhà nghiên cứu tách và giải trình tự RNA từ mô voi ma mút bảo quản trong băng vĩnh cửu ở Siberia, mẫu RNA cổ nhất từng thu hồi. RNA cho biết gen nào hoạt động gần thời điểm chết và nghiên cứu được công bố trên tạp chí Cell.