Nhịp sinh học giúp cơ thể biết khi nào tỉnh táo hoặc buồn ngủ. Một vùng não nhỏ gọi là nhân suprachiasmatic (SCN) điều khiển nhịp đó. Nhóm ở Washington University in St. Louis phát triển công cụ tính toán mới gọi là MITE để hiểu cách các tế bào SCN giao tiếp.
Họ dùng dữ liệu ghi chép hoạt động gen từng tế bào trong nhiều tuần và tái tạo hàng chục triệu kết nối giữa hơn 8.000 tế bào trên 17 con chuột. Kết quả cho thấy chỉ một tập hợp nhỏ tế bào có kết nối cao — gọi là hub — là quan trọng để giữ đồng bộ. Khả năng điều chỉnh các tế bào này có thể giúp nhân viên làm ca và người bị rối loạn cảm xúc theo mùa.
Từ khó
- nhịp sinh học — quy trình cơ thể lặp lại theo thời gian
- nhân suprachiasmatic — vùng nhỏ trong não điều khiển nhịp
- tái tạo — làm lại hoặc dựng lại từ dữ liệu
- đồng bộ — các phần hoạt động cùng lúc với nhau
- giao tiếp — trao đổi thông tin giữa các tế bào
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn có từng thay đổi giờ ngủ vì làm ca hoặc vì mùa không? Bạn cảm thấy thế nào?
- Bạn nghĩ việc điều chỉnh một nhóm tế bào nhỏ có thể giúp người làm ca như thế nào? Nói ngắn gọn.
- Bạn thường làm gì để giữ giấc ngủ đều và khỏe?
Bài viết liên quan
Vi khuẩn ruột có thể tới não sau khi chuột ăn nhiều chất béo
Nghiên cứu ở chuột do Emory University công bố trên PLOS Biology cho thấy chế độ ăn nhiều chất béo thay đổi hệ vi sinh, làm tăng tính thấm ruột và cho phép vi khuẩn sống di chuyển tới não theo dây thần kinh phế vị. Trở lại chế độ ăn bình thường làm giảm hiện tượng này.
