Nghiên cứu của nhóm tại Yale, do Emily Siniscalco dẫn đầu, cho thấy hệ miễn dịch ruột có tính dự phòng: nhiều con đường bảo đảm sản xuất kháng thể IgA. IgA, hay globulin miễn dịch A, tạo một hàng rào niêm mạc giúp giữ và trung hòa mầm bệnh, đồng thời ngăn không cho chúng bám vào thành ruột. Kết quả được công bố trên tạp chí Immunity.
Để phân tích nguồn gốc IgA, nhóm theo dõi phản ứng tế bào B ở chuột sau khi chủng ngừa. Họ phát hiện phần lớn IgA trong ba tuần đầu không xuất phát từ trung tâm mầm, trong khi IgA có nguồn gốc trung tâm mầm chỉ bắt đầu xuất hiện trong tuần 3 đến tuần 6. Đáng chú ý, IgA ngoài trung tâm mầm và IgA từ trung tâm mầm có tính đặc hiệu với kháng nguyên tương tự và số lượng đột biến tương đương, trái với giả định trước đây rằng tế bào ngoài trung tâm mầm thiếu đột biến nâng cao ái lực.
Tái tạo mối quan hệ tiến hóa giữa các tế bào B cho thấy nhiều tế bào sản xuất IgA và IgG có tổ tiên gần nhau, và những tổ tiên này thường là tế bào IgG1 thay vì IgM. Sự hiện diện của trình tự IgG1 ở mảng Peyer, nơi có yếu tố cần thiết cho chuyển lớp sang IgA, hỗ trợ mô hình chuyển lớp liên tiếp: IgM → IgG → IgA. Mô hình này nhất quán ở cả chuột và người.
Siniscalco nhận định phát hiện cho thấy sự dự phòng trong miễn dịch ruột, nhưng vẫn chưa rõ vì sao tế bào B ngoài trung tâm mầm lại trải qua đột biến; các nghiên cứu tiếp theo sẽ làm rõ vấn đề này. Hiểu các con đường tạo IgA có thể giúp thiết kế vắc-xin niêm mạc tốt hơn chống lại các mầm bệnh đường ruột và đường hô hấp.
- mầm bệnh đường ruột: norovirus, rotavirus
- mầm bệnh hô hấp: influenza, SARS-CoV-2
Hỗ trợ nghiên cứu gồm Viện Y tế Quốc gia, Đại học Yale và một số học bổng cùng trung tâm nghiên cứu.
Từ khó
- kháng thể — protein do hệ miễn dịch sản xuất chống mầm bệnhkháng thể IgA
- trung tâm mầm — vùng trong hạch nơi tế bào B phát triển
- đột biến — thay đổi trong trình tự ADN của tế bào
- chuyển lớp — quá trình tế bào B đổi loại kháng thể sản xuất
- niêm mạc — lớp mô phủ bề mặt bên trong cơ thể
- tế bào B — loại tế bào miễn dịch sản xuất kháng thể
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Các kết quả nghiên cứu có thể ảnh hưởng như thế nào đến chiến lược phát triển vắc-xin niêm mạc?
- Tại sao theo bạn tế bào B ngoài trung tâm mầm vẫn trải qua đột biến, trong khi bài viết nói nguyên nhân chưa rõ?
- Nghiên cứu thấy mô hình chuyển lớp nhất quán ở chuột và người. Điều này có ý nghĩa gì khi sử dụng chuột làm mô hình nghiên cứu?
