Đồng loạt căng thẳng gia tăng ở Trung Đông đã đẩy giá năng lượng lên và tác động mạnh tới nền kinh tế Mỹ, làm gia tăng chi tiêu tiêu dùng ở nhiều lĩnh vực. Các nhà kinh tế và chuyên gia chính sách tại Georgia Tech cho rằng ảnh hưởng lan từ du lịch, vận tải đến giá thực phẩm và hàng tiêu dùng.
Một biểu hiện dễ thấy là giá bán lẻ xăng trung bình toàn quốc cao hơn khoảng $1.20 so với tháng Hai, trước khi xung đột leo thang. Dầu được giao dịch trên thị trường toàn cầu, nên dù sản xuất trong nước của Mỹ thường vượt cầu, gián đoạn ở nước ngoài vẫn làm giá nội địa tăng. Hợp đồng tương lai cho thấy thị trường kỳ vọng bớt căng thẳng vào mùa thu, nhưng các chuyên gia cảnh báo khả năng giá vẫn cao hơn mức trước khủng hoảng trong ngắn hạn.
Dự trữ Dầu chiến lược hiện giữ khoảng 400 triệu thùng và có thể xả khoảng 4 triệu thùng mỗi ngày, tương đương khoảng 20% nhu cầu hàng ngày của Mỹ; chuyên gia mô tả kho này là công cụ để mua thêm thời gian. Những biện pháp nhanh như giới hạn giá hoặc trợ cấp cầu có chi phí và có thể che khuất tín hiệu thị trường, như kinh nghiệm từ khủng hoảng năng lượng châu Âu năm 2022 đã cho thấy.
Để giảm rủi ro trước biến động giá nhiên liệu hóa thạch, các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên hiệu quả năng lượng. Một số bước thiết thực gồm:
- chọn phương tiện tiết kiệm nhiên liệu;
- xem xét máy bơm nhiệt cho sưởi và làm mát;
- cân nhắc xe điện khi phù hợp;
- nâng cấp cách nhiệt và hệ thống năng lượng cho nhà ở.
Những biện pháp này nhằm giảm mức phơi nhiễm của hộ gia đình trước giá nhiên liệu biến động và giúp giảm chi phí dài hạn.
Từ khó
- gián đoạn — sự dừng hoặc rối loạn trong hoạt động
- hợp đồng tương lai — thỏa thuận mua bán tài sản sau này
- dự trữ — lượng hàng hoặc nhiên liệu lưu giữ để dùng
- xả — thả ra hoặc đưa hàng hóa ra thị trường
- trợ cấp cầu — tiền hỗ trợ để tăng nhu cầu tiêu dùng
- hiệu quả năng lượng — sử dụng năng lượng ít hơn để đạt kết quả
- nhiên liệu hóa thạch — nhiên liệu từ than, dầu hoặc khí tự nhiên
- phơi nhiễm — mức tiếp xúc hoặc bị ảnh hưởng bởi rủi ro
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ việc xả Dự trữ Dầu chiến lược để giảm giá nhiên liệu ngắn hạn có lợi và hại gì cho nền kinh tế?
- Những biện pháp khuyến nghị (ví dụ: xe tiết kiệm nhiên liệu, máy bơm nhiệt) sẽ ảnh hưởng thế nào đến chi tiêu dài hạn của hộ gia đình?
- Chính sách như giới hạn giá hoặc trợ cấp cầu có thể gây hậu quả gì theo kinh nghiệm nêu trong bài?
