Các tác giả từ hai trường đại học tiến hành ba nghiên cứu với hàng trăm người trưởng thành ở Mỹ. Người tham gia đọc các mô tả ngắn về hành vi của nhân vật hư cấu: ví dụ giúp hay từ chối giúp người thân, tuân theo hay vi phạm quy định, và đối xử công bằng hay thiên vị.
Với mỗi mô tả, họ trả lời xem hành vi phản ánh tính cách thật hay do hoàn cảnh và liệu họ có tin tưởng người đó hay không. Trong nghiên cứu cuối, người tham gia còn làm nhiệm vụ ghi nhớ dãy số dài để giảm chú ý.
Kết quả chính cho thấy hành vi liên quan đến công bằng và tôn trọng tài sản gây phản ứng mạnh nhất. Khi ai đó hành xử công bằng hoặc tôn trọng tài sản, người quan sát có xu hướng thấy họ có đạo đức, cho rằng hành vi phản ánh tính cách, và sẵn sàng tin tưởng và hợp tác với họ.
Từ khó
- hành vi — cách một người làm hoặc cư xử
- nhân vật hư cấu — người tưởng tượng không có thật
- tuân theo — làm theo quy định hoặc hướng dẫn
- vi phạm — không tuân theo quy định hoặc luật
- thiên vị — đối xử không công bằng vì ưu tiên ai đó
- phản ánh — cho thấy điều gì đó là do bản thân hay hoàn cảnh
- tôn trọng — đối xử cẩn trọng và giữ gìn quyền lợi người khác
- đạo đức — chuẩn mực về đúng và sai trong hành xử
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn có nghĩ hành xử công bằng làm người khác dễ tin tưởng hơn không? Vì sao?
- Khi quan sát người khác, hoàn cảnh có thể làm bạn hiểu sai về tính cách họ không? Hãy nêu ví dụ.
Bài viết liên quan
Cuộc Đại Suy thoái 2008 khiến nhiều người Mỹ thấy mình thuộc tầng lớp thấp hơn
Nghiên cứu công bố trên Psychological Science do Stephen Antonoplis dẫn đầu cho thấy sau suy thoái 2008 nhiều người Mỹ tự nhận thuộc tầng lớp thấp hơn. Phân tích dựa trên dữ liệu dài hạn của khoảng 165.000 người.
