Các chất làm ngọt nhân tạo và các chất làm ngọt không dinh dưỡng khác hiện có mặt trong nhiều thực phẩm và đồ uống, và nhiều người dùng chúng để giảm lượng đường thêm vào. Các nhà khoa học đã tổng hợp bằng chứng vì lo ngại về ảnh hưởng lên kiểm soát đường huyết và sức khỏe chuyển hóa.
Bài tổng quan hệ thống và phân tích gộp do nhóm nghiên cứu từ Food is Medicine Institute thuộc Đại học Tufts thực hiện, đăng trên tạp chí Current Atherosclerosis Reports, kết hợp dữ liệu từ các thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên và các nghiên cứu quan sát lớn. Trong các thử nghiệm ở người lớn, so với đối chứng không chứa calo như nước hoặc giả dược, các chất làm ngọt ít calo được liên kết với tăng insulin lúc đói và tăng HbA1c, đồng thời có xu hướng giảm độ nhạy insulin.
Nhóm tác giả nêu một cơ chế khả dĩ liên quan đến hệ vi sinh đường ruột: một thử nghiệm chi tiết và thí nghiệm chuyển vi sinh từ người sang chuột cho thấy một số chất làm ngọt thay đổi thành phần và chức năng vi khuẩn. Các nghiên cứu quan sát cũng liên kết tiêu thụ các chất này với nguy cơ bệnh tim mạch và chuyển hóa, nhưng nghiên cứu có giới hạn nên cần thêm thử nghiệm ngẫu nhiên để xác định rõ ràng tác động và cơ chế.
Từ khó
- chất làm ngọt — thành phần giúp thực phẩm có vị ngọtchất làm ngọt nhân tạo, chất làm ngọt không dinh dưỡng
- tổng quan hệ thống — bài đánh giá kết hợp nhiều nghiên cứu theo phương pháp
- phân tích gộp — kỹ thuật thống kê kết hợp dữ liệu nhiều nghiên cứu
- thử nghiệm lâm sàng — nghiên cứu thực hiện trên người để kiểm tra điều trịthử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên
- đối chứng — nhóm hoặc điều kiện dùng để so sánh trong nghiên cứu
- insulin — hormon điều chỉnh lượng đường trong máuinsulin lúc đói
- HbA1c — chỉ số phản ánh đường huyết trung bình vài tháng
- chuyển vi sinh — đưa vi sinh vật từ người sang vật khác
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn có từng dùng các sản phẩm có chất làm ngọt nhân tạo không? Vì sao bạn chọn hoặc tránh dùng chúng?
- Bạn nghĩ thay đổi hệ vi sinh đường ruột có thể ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào? Hãy nêu một hoặc hai ý kiến.
- Nếu là nhà nghiên cứu, bạn sẽ thiết kế một thử nghiệm ngẫu nhiên như thế nào để kiểm tra tác động của chất làm ngọt?
Bài viết liên quan
Vắc-xin uống mới chống ung thư đại trực tràng
Các nhà nghiên cứu phát triển vắc-xin uống dựa trên vi khuẩn đã chỉnh sửa, nhằm kích hoạt hệ miễn dịch ngay trong ruột để chống ung thư đại trực tràng. Thử nghiệm trên chuột cho kết quả khả quan, đặc biệt khi kết hợp với thuốc ức chế điểm kiểm soát miễn dịch.