Nhóm nghiên cứu quốc tế vừa công bố một mô tả về cách dây leo tìm và bám vào vật chủ, đăng trên tạp chí New Phytologist. Nhóm tác giả bao gồm các nhà khoa học như Joyce Onyenedum, Lena Hunt và Charles Anderson cùng cộng tác viên từ Vườn Thực vật New York, Đại học Liên bang Rio Grande do Sul (Brazil) và Đại học Michigan.
Nhóm khảo sát dây leo của cây đậu phổ biến và xác định ba quá trình then chốt: kéo dài nhanh, chuyển động có hướng và sinh tế bào tiếp xúc chuyên biệt gọi là G-fiber. Họ so sánh dây leo bình thường với cây biến đổi tạo ra dư thừa hormone brassinosteroid, vốn thường điều hòa phát triển và kéo dài của thực vật. Cây dư hormone có ít G-fiber hơn, kéo dài nhanh nhưng chuyển động không hướng rõ, nên bị mô tả là "dây leo lười".
Nhóm còn nhận diện một họ gen liên quan và đặt tên một gen ứng viên, XTH5, hoạt động trong phát triển G-fiber. Charles Anderson nói các gen như XTH5 cho phép thực vật chỉnh sửa thành tế bào, và việc chỉnh sửa đó là yếu tố quan trọng cho các chuyển động quấn mình.
Từ khó
- dây leo — thực vật leo bám vào vật khác để sống
- vật chủ — vật hoặc cây mà dây leo bám vào
- G-fiber — tế bào tiếp xúc đặc biệt giúp bám
- brassinosteroid — một loại hormone thực vật điều hòa phát triển
- gen — phần ADN xác định tính trạng của sinh vậthọ gen, gen ứng viên, các gen
- kéo dài — trở nên dài hơn hoặc lớn hơn về kích thước
- chuyển động — sự di chuyển theo hướng hoặc vị trí thay đổi
- chỉnh sửa — thay đổi hoặc sửa chức năng của tế bào
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Tại sao cây dư hormone lại được mô tả là "dây leo lười"? Bạn giải thích ngắn gọn.
- Việc hiểu cơ chế G-fiber có thể giúp việc trồng cây leo hoặc làm vườn như thế nào?
- Bạn sẽ đặt câu hỏi nghiên cứu gì tiếp theo về cách dây leo bám vào vật chủ?
