Năm 2025, Hoa Kỳ trải qua một đợt bùng phát sởi lớn, với hơn 2.000 ca ở 43 tiểu bang — mức cao nhất kể từ khi bệnh được tuyên bố bị loại trừ vào năm 2000. Tỉ lệ tiêm vắc-xin MMR ở học sinh lúc đó khoảng 93%, thấp hơn mức 95% thường được coi là cần thiết để duy trì miễn dịch cộng đồng, và hầu hết ca bệnh xảy ra ở những người chưa được tiêm.
Các nhà nghiên cứu tại Johns Hopkins đã khảo sát 2.970 người lớn vào tháng 8 năm 2025 và công bố kết quả trên tạp chí Vaccine. Khảo sát cho thấy 87% người theo dõi tin tức, 83% cho rằng lợi ích của vắc-xin MMR lớn hơn rủi ro, nhưng vẫn có khoảng một trong sáu người do dự tiêm. Nghiên cứu chỉ ra mối liên hệ giữa nguồn tin và thái độ với vắc-xin.
Cụ thể, những người thường xuyên dùng các kênh kỹ thuật số thuộc nhóm “cánh tả mới” hoặc “cánh hữu mới” có khả năng do dự cao hơn gấp hơn hai lần so với những người không tiếp xúc các kênh đó. Người do dự cũng thường dựa vào nguồn thông tin sức khỏe không chính thống như nhà cung cấp y học thay thế, những người ảnh hưởng trên mạng xã hội và bản tin sức khỏe thay thế (ví dụ Children’s Health Defense).
Nhóm do dự có đặc điểm: 62% dưới 44 tuổi, nhiều khả năng là phụ huynh, và có khuynh hướng là thiểu số sắc tộc, thu nhập và trình độ học vấn thấp hơn. Về chính trị, họ tự nhận là Cộng hòa (39%) hoặc Độc lập (33%), và 43% nhận diện với phong trào Make America Healthy Again (MAHA), so với 27% ở nhóm không do dự. Tác giả kết luận rằng nơi và cách người dân thu nhận thông tin ảnh hưởng đến niềm tin về vắc-xin và đề nghị những người làm truyền thông y tế công cộng cân nhắc các nguồn trực tuyến khi thiết kế chiến dịch tăng tỉ lệ tiêm chủng.
Từ khó
- bùng phát — sự xuất hiện nhiều ca bệnh đột ngột
- miễn dịch — khả năng cơ thể chống lại bệnh
- do dự — không chắc chắn hoặc ngần ngại hành động
- nguồn tin — nơi cung cấp thông tin cho người đọc
- cánh tả mới — nhóm chính trị có quan điểm cấp tiến, thiên tả
- cánh hữu mới — nhóm chính trị theo quan điểm bảo thủ mới
- người ảnh hưởng — người có nhiều người theo dõi trên mạng xã hội
- phong trào — tập hợp người ủng hộ một mục đích
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Theo bạn, tại sao nơi và cách người dân thu nhận thông tin lại ảnh hưởng đến niềm tin về vắc-xin? Hãy nêu lý do hoặc ví dụ.
- Những chiến lược truyền thông trực tuyến nào bạn đề xuất để giảm do dự tiêm chủng, dựa trên kết luận của tác giả?
- Báo cáo mô tả nhóm do dự có những đặc điểm nào về độ tuổi và hoàn cảnh xã hội? Những đặc điểm đó có thể ảnh hưởng thế nào đến chiến dịch tiêm chủng?
Bài viết liên quan
Thiết bị đeo có AI cho người tiểu đường: lợi ích và hạn chế
Một meta-review của University at Buffalo, công bố trên NPJ Digital Medicine, đánh giá thiết bị đeo kết hợp AI cho tiểu đường type 2 và tiền tiểu đường. Nghiên cứu nêu lợi ích về dự đoán đường huyết và cá nhân hóa, nhưng cũng chỉ ra nhiều hạn chế nghiên cứu và thực tiễn.
Dùng nhiều hình thức cần sa tăng nguy cơ uống rượu quá mức ở học sinh lớp 12
Một nghiên cứu từ Đại học Buffalo cho thấy học sinh lớp 12 dùng hai hoặc nhiều phương thức cần sa có nguy cơ cao hơn về uống rượu quá mức gần đây. Nghiên cứu dùng dữ liệu khảo sát 2018–2021 của chương trình Monitoring the Future.
