Emory Üniversitesi'nden bilim insanları, Paigen’s Diet adlı Batı tipi, yüksek yağlı bir diyeti kullanarak fare modellerinde bağırsak–beyin etkileşimini inceledi. Çalışma Mart ayında PLOS Biology'de yayımlandı. Germ-free farelere dokuz gün süreyle uygulanan bu diyetteki değişiklikler, bağırsak mikrobiyomunu etkiledi ve bağırsak bariyer geçirgenliğinde artışla ilişkilendirildi; araştırmacılar bu durumu "sızıntılı bağırsak" olarak tanımladı.
Artan geçirgenlik, canlı bağırsak bakterilerinin vagus siniri üzerinden bağırsaktan beyne doğru yol almasına izin verdi. Çalışmada ayrıca farelere üç gün antibiyotik verildikten sonra, doğada bulunmayan DNA dizisine sahip barkodlu mühendislik ürünü Enterobacter cloacae suşu verildi. Yüksek yağlı diyetle beslenen bu farelerde barkodlu suş vagus sinirinde ve beyinde tespit edildi; oysa kan ve diğer organlarda tespit edilebilir düzeyde bakteri bulunmadı. Araştırma, beyinlerdeki bakteri yükünün çok düşük olduğunu, "yüzlerle" ölçülecek düzeyde bulunduğunu ve çapraz kontaminasyonu önlemek için sıkı prosedürlerin uygulandığını vurguladı; bunun sepsis veya menenjit olasılığını dışladığı belirtildi.
Ek olarak, Parkinson ve Alzheimer gibi nörolojik hastalık modellerine sahip farelerin beyinlerinde de düşük düzeyde bakteri bulundu. Eş araştırmacı David Weiss bulguların "nörolojik durumların gelişiminin bağırsakta başlatılabileceğini" öne sürdüğünü söyledi. Eş araştırmacı Arash Grakoui ise fareleri normal diyete döndürmenin bağırsak geçirgenliğini azalttığını ve beyindeki bakteri yükünü sınırladığını belirtti. Araştırmacılar, diyet değişikliklerinin insanlardaki nörolojik sağlık ve davranış üzerindeki etkilerinin daha fazla araştırılmasını önerdi.
Zor kelimeler
- mikrobiyom — vücutta yaşayan bakteriler ve diğer mikroorganizmalar topluluğumikrobiyomunu
- bağırsak–beyin etkileşimi — bağırsak ile beyin arasındaki iletişim sürecibağırsak–beyin etkileşimini
- geçirgenlik — bir zarın madde geçişine izin verme özelliğigeçirgenliğinde
- vagus siniri — beyin ile iç organlar arasında iletişim siniri
- barkodlu — içinde izlenebilir DNA etiketi olan
- çapraz kontaminasyon — örnekler veya ortamların istenmeden karışması durumuçapraz kontaminasyonu
- bakteri yükü — bir organda bulunan bakteri miktarıbakteri yükünün, bakteri yükünü
- sepsis — vücutta yaygın ve ciddi enfeksiyon durumu
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Bu çalışmaya göre diyet değişiklikleri insanların nörolojik sağlığını nasıl etkileyebilir? Örnek vererek açıklayın.
- Araştırmacıların beyinlerdeki bakteri yükünün çok düşük olduğunu vurgulaması neden önemlidir? Bu bulgu sepsis veya menenjiti neden dışlıyor olabilir?
- Bulgular Parkinson ve Alzheimer araştırmalarının yönünü nasıl etkileyebilir? Kendi görüşlerinizi ve gerekçelerinizi yazın.
İlgili makaleler
Brokoli bileşiği HIV'te bağırsak onarımına olası katkı
Araştırmacılar, beslenme kökenli bir bileşen ile HIV ile yaşayan kişilerde devam edebilen bağırsak hasarının onarımı arasında olası bir bağlantı bildirdi. Hayvan çalışmalarında brokoli bazlı takviye bağırsak bütünlüğünü iyileştirdi, ancak insanlarda doğrulama gerekiyor.
Karıncalar kokuyla dostu ve yabancıyı ayırt ediyor
Rockefeller Üniversitesi araştırması, karıncaların yuva arkadaşlarını kokularla tanımasının beklenenden daha esnek olduğunu gösteriyor. Sürekli temas, yabancı karıncalarda hoşgörü oluşturabiliyor; fakat ayrılık ve doğuştan bir benlik algısı bazı sınırlar koyuyor.
