Lubumbashi'de madendeki baraj çöktü, zehirli su yayıldıCEFR A1
29 Kas 2025
Uyarlanmıştır: Laura, Global Voices • CC BY 3.0
Fotoğraf: Max Tcvetkov, Unsplash
- 4 Kasım 2025'te Haut-Katanga'da bir baraj çöktü.
- Olay Lubumbashi kentinde meydana geldi.
- Saha Congo Dongfang Mining (CDM) tarafından işletiliyor.
- Zehirli asidik su sokaklara ve evlere taştı.
- Moïse Katumbi pazarı suyla doldu ve esnaf etkilendi.
- Dökülen su kurşun ve arsenik gibi ağır metaller içeriyordu.
- Bazı kuyular kirlenmiş ve kullanılamaz hale geldi.
- Yoksul aileler ölü balıkları toplayıp yemeye başladı.
- Hükümet soruşturma açtı ve CDM faaliyetlerini durdurdu.
- Sivil toplum grupları cezai işlem talep etti.
Zor kelimeler
- zarar — Bir şeye yapılan olumsuz etki.
- hastalık — Vücut sağlığını bozan durum.Hastalıklar
- rahatsız — Kendini iyi hissetmeme durumu.
- sorumluluk — Bir şeyle ilgili yükümlülük veya görev.
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Maden şirketlerinin çevreye etkileri hakkında ne düşünüyorsun?
- Yerel insanlar bu duruma ne yapabilir?
- Sorumluluk almak neden önemlidir?
İlgili makaleler
Tanzanya için daha fazla yağış ve sıcaklık uyarısı
Yeni bir iklim araştırması Tanzanya'nın bazı bölgelerinde daha sık aşırı yağış ve artan sıcaklık olacağını, bunun tarım, halk sağlığı ve kentleri etkileyeceğini bildiriyor. Uzmanlar daha güçlü politikalar ve hazırlık çağrısı yapıyor.
Haftada iki kez 20 dakika egzersiz demansın ilerlemesini yavaşlatabilir
Texas A&M Center for Community Health and Aging liderliğindeki bir çalışma, haftada iki kez 20 dakika orta düzey fiziksel aktivitenin yaşlı yetişkinlerde demans gelişme olasılığını azaltabileceğini gösteriyor. Veriler 2012–2020 Health and Retirement Study'den alındı.
Durban'da CPHIA 2025: Afrika'da aşı ve ilaç üretimini genişletme planı
CPHIA 2025 bu hafta Durban'da toplandı ve kıta çapında aşı ve ilaç üretimini genişletmeyi amaçlayan Pharmaceutical Manufacturing Plan tartışıldı. Plan US$3.2 billion yatırım ve 2040'a kadar 60 per cent yerel üretim hedefliyor; finansman endişeleri de konuşuldu.
ABD'de toprak karbonu bozunmasında büyük bölgesel fark
Yeni çalışma, Amerika Birleşik Devletleri'nde toprak organik karbonunun temel bozunma hızının bölgelere göre on kata kadar farklılaştığını gösteriyor. Araştırmacılar NEON örneklerini 18 ay laboratuvarda inceleyip yapay zeka ile hız haritaları üretti.