Scientific Reports’te yayımlanan yeni bir çalışma, ikinci el giysi pazarlarının moda endüstrisinden kaynaklanan atıkları otomatik olarak azaltmadığına dair kanıt sunuyor. Yale’den Meital Peleg Mizrachi ile Bar Ilan Üniversitesi’nden Ori Sharon tarafından yürütülen araştırma, her ABD eyaletini temsil eden 1,009 katılımcının yeni ve yeniden satış pazarlarındaki satın alma ve elden çıkarma alışkanlıklarını analiz etti.
Analiz, ikinci el ve birincil kıyafet pazarlarındaki harcamalar arasında olumlu bir korelasyon ortaya koydu. Etki, özellikle genç tüketiciler ve sık alışveriş yapanlar arasında daha belirgindi. Bulgulara göre katılımcıların yüzde 69’dan fazlası en az bir kez ikinci el satın almış, yüzde 59’luk bir kesim ise hem yeni hem ikinci elde yüksek tüketim gösteriyordu. Bu yüksek tüketim grubunun sık iade yaptığı, giysileri kısa süre sakladığı ve 2020’den bu yana ikinci el alımlarını artırdığı rapor edildi. Yaş grupları arasında 18–24 yaşındakilerde yüzde 79, 65 yaş ve üzerindekilerde yüzde 57 oranı ölçüldü; öğrenciler yüzde 84 ile en yüksek ikinci el katılımını gösterdi.
Yazarlar bulguları geri tepme etkisi ve ahlaki lisanslama kavramlarıyla ilişkilendiriyor. Araştırmacılar, yeniden satış platformlarının satılmamış stok imha oranları ve nakliye kaynaklı emisyonlar gibi metrikleri açıklamasını zorunlu kılmak da dahil olmak üzere uygulamaların sürdürülebilirlikle uyumlu hale getirilmesini öneriyor. Ayrıca çalışmada, ABD ve Avrupa’da ikinci el giysi yeniden satışını düzenleyen kapsamlı politikaların bulunmadığına dikkat çekiliyor.
- Satılmamış stok imha oranlarının açıklanması
- Nakliye kaynaklı emisyonların raporlanması
- Yeniden satış uygulamalarının denetimi ve standartlaştırılması
Zor kelimeler
- geri tepme etkisi — beklenen yararın tersine sonuç veren etki
- ahlaki lisanslama — kişinin iyi davranış sonrası daha serbest davranması
- yeniden satış — daha önce satılmış ürünlerin tekrar satılmasıyeniden satış pazarlarındaki, yeniden satışını
- imha — artık ürünlerin yok edilme veya atılma işlemiimha oranlarının
- emisyon — hava veya çevreye salınan kirletici gazlaremisyonların
- denetim — uygulamaların kurallara uygunluğunu kontrol etmedenetimi
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Genç tüketicilerde hem yeni hem ikinci elde yüksek tüketim görülmesinin atık azalmasını engellemesinin olası nedenleri neler olabilir?
- Platformların satılmamış stok imha oranlarını ve nakliye kaynaklı emisyonları açıklamasının olumlu ve olumsuz etkileri ne olabilir?
- İkinci el giysi yeniden satışının sürdürülebilir katkısını artırmak için hangi politika veya uygulamalar öncelikli olmalı?
İlgili makaleler
Su sümbülünden çevre dostu hijyenik pedler
Araştırmacılar su sümbülü adlı istilacı bitkiyi hammadde olarak kullanıp biyobozunur hijyenik pedler geliştirdiler. Proje su kirliliğini ve plastik atığı azaltmayı, kadınların ekonomik gücünü desteklemeyi hedefliyor; ödül konferansta açıklandı (March 4-6).
Vatandaş bilimi SKA ve WHO hedeflerinin izlenmesine katkı sağlıyor
Ağustos ayında yayımlanan derleme, vatandaş biliminin Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) ile WHO Triple Billion hedeflerinin sağlık ve iyi olma göstergelerinin izlenmesine yardım edebileceğini gösteriyor. Yazarlar IIASA ve WHO'den geliyor.
