Nieuw onderzoek laat zien dat roken het risico op dementie kan verhogen door chemische signalen die door het lichaam reizen. Eerdere ideeën legden vooral de nadruk op bloedvaten en minder zuurstof naar de hersenen, maar de nieuwe studie wijst op een ander mechanisme.
De studie beschrijft speciale longcellen die bij blootstelling aan nicotine kleine deeltjes vrijgeven, exosomen genoemd. Deze exosomen verstoren de ijzer‑balans in zenuwcellen en veroorzaken veranderingen die ook bij mensen met dementie worden gezien. Omdat deze longcellen zeldzaam zijn, maakten onderzoekers vergelijkbare cellen in het laboratorium om ze beter te bestuderen.
De onderzoekers noemen ook de vaguszenuw als mogelijke weg naar de hersenen. Ze bestuderen nu of het blokkeren van deze deeltjes tot nieuwe behandelingen kan leiden, maar direct gebruik bij mensen ligt nog jaren weg.
Moeilijke woorden
- dementie — langzame achteruitgang van geheugen en denken
- exosoom — heel klein deeltje dat cellen afgevenexosomen
- vaguszenuw — lange zenuw tussen buik en hersenen
- longcel — een cel in de longenlongcellen
- nicotine — stof in tabaksproducten die verslaafd maakt
- ijzerbalans — hoeveelheid ijzer in een cel of lichaamijzer‑balans
Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.
Discussievragen
- Ken je mensen die roken en maak je je zorgen over hun gezondheid? Waarom wel of niet?
- Zou je het belangrijk vinden als wetenschappers nieuwe behandelingen vinden voor dementie? Leg kort uit.
Gerelateerde artikelen
Hersenen bereiden zich snel voor op virusaanval
Onderzoekers van Rockefeller University ontdekten dat de hersenen binnen enkele uren beginnen met een antivirale reactie nadat een infectie ver van het hoofd plaatsvond. Dit gebeurde bij muismodellen en kan aanwijzingen geven voor preventie van door insecten overgedragen hersenontsteking.
