Độ ép chặt của đất do máy móc và hạn hán là thách thức cho nông nghiệp vì làm cho cây khó phát triển. Nhóm nghiên cứu đã giải thích cách rễ thay đổi cấu trúc để chui qua lớp đất bị nén, và công bố kết quả trên tạp chí Nature.
Các thí nghiệm cho thấy rễ phình to và củng cố lớp ngoài, kết hợp này khiến đầu rễ hoạt động như một cái nêm sinh học và dễ xuyên vào đất dày đặc. Nhóm đã xác định các bước ở cấp tế bào và phân tử đứng sau thay đổi này.
Họ thấy rằng tăng mức của một loại protein cụ thể — một yếu tố phiên mã — làm rễ có khả năng xuyên đất compact tốt hơn. Thí nghiệm trên lúa là bằng chứng chính, và cơ chế còn xuất hiện ở Arabidopsis nên có thể áp dụng cho nhiều loài. Phát hiện này mở hướng mới cho thiết kế kiến trúc rễ và chọn giống cây trồng.
Từ khó
- hạn hán — thời gian lâu không có mưa
- nén — bị ép chặt, giảm không gian trong đấtbị nén
- phình — trở nên lớn hơn về kích thướcphình to
- củng cố — làm cho phần ngoài mạnh và bền hơn
- nêm sinh học — cấu trúc giống nêm giúp tách hoặc xuyên
- yếu tố phiên mã — protein điều khiển hoạt động của genmột yếu tố phiên mã
- chọn giống — lựa chọn cây để nhân giống những đặc tính tốtchọn giống cây trồng
- kiến trúc rễ — cách sắp xếp và hình dạng của hệ rễ
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ thiết kế kiến trúc rễ có thể giúp nông dân vùng hạn hán như thế nào? Nêu một hoặc hai lý do.
- Theo bạn, lợi ích và khó khăn khi chọn giống cây trồng có rễ dễ xuyên đất là gì?
- Ngoài chọn giống, bạn biết biện pháp nào khác để giảm độ ép chặt của đất? Mô tả ngắn.