Nhóm nghiên cứu quốc tế đã xác định và giải trình tự RNA cổ trong mô cơ của một voi ma mút non có tên Yuka, được bảo quản trong băng vĩnh cửu ở Siberia. Mẫu này có tuổi gần 40,000 năm và theo nhóm nghiên cứu đây là RNA cổ nhất từng được thu hồi. Việc thu được RNA cổ chứng tỏ các phân tử RNA, giống như DNA và protein, có thể tồn tại trong thời gian rất dài dưới điều kiện bảo quản tốt.
Emilio Mármol, tác giả chính từ Globe Institute, University of Copenhagen, nói rằng RNA cung cấp bằng chứng trực tiếp về những gen đang hoạt động vào thời điểm hoặc gần thời điểm cái chết. Love Dalén từ Stockholm University và Centre for Palaeogenetics cho biết nhóm đã đẩy giới hạn thu hồi DNA vượt quá một triệu năm và muốn kiểm tra xem giải trình tự RNA có thể mở rộng hơn nữa hay không.
Những kết quả này cho thấy khả năng mới trong cổ sinh học: kết hợp RNA với dữ liệu DNA, protein và các phân tử sinh học bảo tồn khác để khám phá các tầng thông tin sinh học của loài đã tuyệt chủng. Nhóm hy vọng các nghiên cứu tương lai sẽ dùng nhiều loại phân tử cổ khác nhau để cải thiện hiểu biết về megafauna đã tuyệt chủng và những loài khác. Công trình được công bố trên tạp chí Cell và được University of Copenhagen đưa tin.
- Mẫu: mô cơ của voi ma mút Yuka.
- Tuổi mẫu: gần 40,000 năm.
- Ý nghĩa: RNA phản ánh hoạt động gen gần thời điểm chết.
Từ khó
- giải trình tự — xác định thứ tự các bazơ trong phân tử di truyền
- RNA cổ — một loại phân tử di truyền còn sót lại từ quá khứ
- băng vĩnh cửu — lớp băng tồn tại quanh năm ở vùng lạnh
- phân tử — đơn vị nhỏ của chất trong hóa sinh
- cổ sinh học — nghiên cứu sinh vật đã tuyệt chủng qua phân tử cổ
- megafauna — động vật lớn sống trong các thời kỳ trước đây
- bảo quản — giữ vật không hư hỏng trong thời gian dài
- mô cơ — mô gồm tế bào chịu trách nhiệm co rút
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn thấy lợi ích chính của việc thu được RNA cổ là gì? Nêu hai ví dụ dựa trên nội dung bài.
- Nghiên cứu kết hợp RNA, DNA và protein có thể cải thiện hiểu biết về các loài tuyệt chủng như thế nào? Cho ví dụ cụ thể.
- Bài viết nói các phân tử tồn tại lâu khi được bảo quản tốt. Theo bạn, điều kiện bảo quản nào quan trọng và vì sao?
Bài viết liên quan
Thu ADN cá hồi từ không khí để theo dõi di cư
Các nhà nghiên cứu ở Washington thu ADN cá hồi Coho từ không khí trong mùa di cư và so sánh dữ liệu với số đếm bằng mắt của trại nuôi. Kết quả cho thấy eDNA không khí biến đổi theo xu hướng di cư và có thể chỉ ra vị trí cùng mật độ tương đối của cá.
Phân tích mạng xã hội giúp cảnh báo sớm dòng di cư trong khủng hoảng
Nghiên cứu trên EPJ Data Science cho thấy phân tích bài đăng mạng xã hội có thể cung cấp cảnh báo sớm về di cư trong xung đột và thiên tai. Nghiên cứu dùng gần 2 triệu bài đăng trên X và ba trường hợp: Ukraine, Sudan, Venezuela.