One Health dergisinin Haziran sayısında yayımlanan çalışma, sosyal medyanın Batı Afrika'da yasa dışı yaban eti satışlarını artırıyor olabileceği konusunda uyarıda bulundu. Araştırmacılar bu eğilimin tür çeşitliliğini tehdit ettiğini ve virüslerin hayvanlardan insanlara atlamasıyla ortaya çıkan zoonotik hastalık riskini yükselttiğini; Ebola ve COVID-19 gibi salgınların küresel tehdidini hatırlattığını yazdı.
Araştırma ekibi 2018 ile 2022 arasındaki Facebook paylaşımlarını inceledi. Fildişi Sahili'nde beş Facebook sayfası ve Nijerya'da bir sayfa analize alındı. Bu sayfalarda memeliler, kuşlar ve sürüngenler olmak üzere toplam 25 tür tespit edildi; türlerin büyük kısmı tütsülenmiş (smoked) olarak ilan edilirken, diğerleri taze, pişmiş veya canlı olarak sunuluyordu.
Altı sayfadan beşi müşterileri uçtan uca şifreli özel mesajlaşma hizmeti WhatsApp'a yönlendiriyordu; alternatif iletişim olarak Facebook Messenger da kullanılıyordu. Çalışma bu stratejileri "tespitten kaçınmak üzere tasarlanmış" şeklinde niteleyerek izlemenin ve düzenlemenin zorlaştığını belirtiyor. Çalışmanın baş yazarı Georgia Moloney, ekip olarak sosyal medyanın Afrika'daki satıcıları başka yerlerdeki tüketicilerle ilişkilendirip ilişkilendirmediğini görmek istediklerini söyledi ve "Mevcut politika ve mevzuata rağmen sosyal medya platformlarının yasa dışı vahşi yaşam ticareti için kullanıldığı açık" dedi.
Nijerya'da bu yılın başlarında "Endangered Species Conservation and Protection Bill" adlı tasarı Federal Temsilciler Meclisi'nde ilk okumayı geçti. Bazı satıcılar ticareti savunurken, koruma uzmanı Henry Erikowa sosyal medya reklamlarının ruhsatlı ve ruhsatsız kişilerin satış yapmasına olanak tanıdığını ve neyin ihraç edildiğinin bilinmesini zorlaştırdığını söyledi. Erikowa yasa dışı satışları azaltmak için şunları önerdi:
- Giriş ve çıkış noktalarında sıkı kontroller
- Faillere karşı daha hızlı kovuşturmalar
- Daha etkili düzenlemeler
Zor kelimeler
- zoonotik — Hayvanlardan insanlara geçen bulaşıcı hastalık
- tütsülemek — Bir yiyeceği dumanla korumak veya pişirmektütsülenmiş
- tespit — Bir şeyi bulma veya belirleme eylemitespitten
- kovuşturma — Suç soruşturması ve yargılama sürecikovuşturmalar
- çeşitlilik — Farklı türlerin veya seçeneklerin varlığıçeşitliliğini
- atlamak — Bir şeyin bir yerden başka yere geçmesiatlamasıyla
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Sosyal medyanın yasa dışı yaban eti ticaretini kolaylaştırması hangi riskleri artırır? Örneklerle açıklayınız.
- Metinde önerilen önlemlerden hangileri sizce en etkili olur ve neden? Kısa gerekçe veriniz.
- Satıcıların müşterileri WhatsApp'a yönlendirmesi düzenlemeyi neden zorlaştırır? Metinden veya kendi gözlemlerinizden örnek veriniz.
İlgili makaleler
Omurilik yaralanmasında hücre nakli kalp sağlığını iyileştirebilir
Araştırmacılar sıçan modelinde omurilik yaralanmasından sonra olgunlaşmamış sinir hücreleri naklederek dolaşım üzerinde sinir kontrolünü kısmen geri getirdi. Nakil dinlenme kan basıncını dengeledi ve ortalama kalp atış hızını azalttı.
Mikroplastikler okyanus karbon ölçümlerini etkileyebilir
Yeni bir çalışma mikroplastiklerin deniz karbon döngüsünü ölçme ve anlama biçimini değiştirebileceğini gösteriyor. Mikroplastikler, bazı ölçümlerde doğal organik maddeden gelen karbon olarak kaydedilebiliyor ve bu durum ölçümleri etkileyebilir.
