Klimaatverandering bedreigt bananenexport uit Latijns-Amerika ^{CEFR B2}

Klimaatverandering bedreigt de bananenexport uit Latijns-Amerika, zo blijkt uit een studie in Nature Food en uit meldingen van telers. Ervino Kogler teelt bananen op een 100-hectare plantage in Bahia, een semi-aride regio, en zegt dat circa 60 per cent van zijn bedrijf geïrrigeerd moet worden. Een hittegolf in 2023 veroorzaakte volgens hem een 15 per cent lagere oogst het volgende jaar; hij merkt op dat planten rond 40 graden Celsius vaak stoppen met functioneren als de luchtvochtigheid erg laag is.

Het onderzoek gebruikte satellietbeelden, ook radar, om intensieve bananenproductie te lokaliseren en analyseerde klimatologische, bodem- en sociaaleconomische factoren. Productie blijkt vaak geconcentreerd op lage hoogten met stabiele hoge temperaturen en licht zure bodems, dicht bij havens en stedelijke centra. De onderzoekers verwachten dat geschikte gebieden voor exportproductie tegen 2080 met 60 per cent kunnen krimpen zonder snelle actie. Colombia en Costa Rica worden genoemd als bijzonder kwetsbaar voor export naar Europa en Noord-Amerika; zuidelijk Brazilië en Ecuador lijken gunstiger.

Bovendien benadrukt de studie dat sociaaleconomische beperkingen, zoals de beschikbaarheid van arbeidskrachten en infrastructuur, aanpassing bemoeilijken. Bananen vormen een wereldmarkt ter waarde van ongeveer US$11 billion a year en zijn belangrijk voor inkomen en voedselzekerheid in veel landen. In Colombia is de sector goed voor about five per cent of agricultural GDP en biedt werk aan nearly 300,000 workers.

Als reactie heeft Brazilië bananenteelt opgenomen in zijn Agricultural Climate Risk Zoning in 2020. Geteste maatregelen zijn onder andere:

• meer irrigatie;
• droogtetolerante hybride rassen die 25 per cent minder water nodig hebben;
• geleidelijke blootstelling van Grand Nain-planten om hittebestendigheid op te bouwen;
• verneembare "sunscreen" die hatschade vermindert.

Kundapura Ravishankar van het Indian Institute of Horticultural Research zei dat er enige moleculaire herinnering (some molecular memory) kan zijn die planten helpt omgaan met hogere stress. Proeven tonen dat behandelde planten meer chlorofyl behouden dan onbehandelde planten.