AI en niet‑consensuele seksuele beelden in BraziliëCEFR B2
28 apr 2026
Gebaseerd op Fernanda Canofre, Global Voices • CC BY 3.0
Foto door KOBU Agency, Unsplash
In Brazilië zijn meerdere gevallen gemeld waarin AI‑tools zijn gebruikt om niet‑consensuele seksuele beelden te maken en te verspreiden. Ouders in Rio de Janeiro meldden in november 2023 dat tieners AI‑gegenereerde naaktfoto's van klasgenoten deelden. In september 2024 kwamen vergelijkbare vermoedens naar buiten in Bahia, en in Mato Grosso werden leerlingen van school gestuurd na verspreiding van AI‑beelden in online pornografische gemeenschappen.
Het onafhankelijke onderzoekscentrum Internetlab publiceerde in april 2026 een technische nota over online geweld tegen vrouwen en meisjes. Internetlab benadrukt dat databases en trainingssets bevooroordeeld kunnen zijn en dat AI‑tools hierdoor gendergeweld kunnen reproduceren of versterken. De nota haalt een studie van Security Hero aan die stelt dat 98 percent van de deepfakevideo's seksueel expliciet is, 99 percent van de doelwitten vrouwen betreft, en dat er een toename van 464 percent in dergelijke deepfakes was tussen 2022 en 2023.
Internetlab stelt meerdere maatregelen voor: regels voor veiligheid vanaf het ontwerp, het beschouwen van niet‑consensuele seksuele deepfakes als een "excessief risico" en een verbod op hun gebruik, opname van digitale geletterdheid in lesplannen en duidelijkere regels voor platformverantwoordelijkheid. Het publieke debat speelt al, mede door een gedeeltelijke nietigverklaring in 2025 van een artikel in het Marco Civil da Internet door het STF, en door wetsvoorstellen tegen misogynistisch gedrag. Internetlab en directeur Clarice Tavares waarschuwen dat AI‑tools en chatbots zoals Gemini, ChatGPT en Claude mogelijk genderbias en politiek geweld tegen vrouwen kunnen reproduceren tijdens de komende verkiezingsperiode.
- Veiligheid vanaf het ontwerp
- Verbod op niet‑consensuele deepfakes
- Digitale geletterdheid in scholen
- Duidelijke platformverplichtingen
Moeilijke woorden
- deepfake — Computergemaakte nepvideo's die echt lijkendeepfakevideo's, deepfakes
- gendergeweld — Geweld en misbruik gericht op mensen vanwege hun geslacht
- trainingsset — Verzameling voorbeelden om een AI-model te trainentrainingssets
- digitale geletterdheid — Vaardigheid om veilig online informatie te gebruiken
- platformverplichting — Regels die platforms moeten volgen voor veiligheidplatformverplichtingen
- misogynistisch — Hostiel of discriminerend tegenover vrouwen of vrouwelijkheid
- bevooroordeeld — Niet neutraal door eerdere ideeën of voorkeuren
- reproduceren — Opnieuw maken of vergelijkbaar gedrag laten ontstaan
Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.
Discussievragen
- Welke van de voorgestelde maatregelen vind je het belangrijkste om niet-consensuele deepfakes tegen te gaan, en waarom?
- Hoe kunnen digitale geletterdheid en lesplannen helpen om verspreiding van AI-gegenereerde beelden te verminderen?
- Welke risico's zie je als AI tijdens verkiezingen mogelijk genderbias of politiek geweld tegen vrouwen reproduceert?
Gerelateerde artikelen
Dubioza Kolektiv waarschuwt voor AI in 'Yebiga'
De Bosnische band Dubioza Kolektiv bracht de song Yebiga uit, een satire op de groeiende afhankelijkheid van kunstmatige intelligentie en algoritmes. De videoclip toont symbolen van technologische macht en roept op tot kritisch nadenken.
Mogelijke eerste Anopheles stephensi in Madagascar gevonden met AI en burgerfoto's
Onderzoekers gebruikten AI en door burgers ingezonden smartphonefoto's om wat zij menen de eerste Anopheles stephensi in Madagascar te identificeren. De foto uit 2020 werd via de GLOBE Observer-app ingezonden; het team noemt apps en technische eisen belangrijk voor opschaling.