Vườn Creole giúp Guadeloupe tiến gần tự chủ lương thựcCEFR B2
15 thg 4, 2025
Phỏng theo Olivia Losbar, Global Voices • CC BY 3.0
Ảnh: annie-claude bergeron, Unsplash
Vườn Creole ở Guadeloupe là mô hình vườn nhà truyền thống, nơi cây chuối, củ như khoai mỡ và sắn, cùng cây ăn trái như bơ và xoài phát triển đan xen với cây thuốc và cây gia vị. Mô hình này vận hành như một hệ thống tương trợ, vừa cung cấp lương thực thiết yếu cho gia đình, vừa củng cố mối liên kết xã hội và là câu trả lời địa phương khi xảy ra khủng hoảng.
INRAE Antilles Guyane khảo sát tác động của đại dịch lên nông nghiệp Caribe và thấy rằng thực hành địa phương giúp nông dân thể hiện tính kiên cường, đồng thời nâng cao nhận thức về nhu cầu thay đổi mô hình tiêu thụ, quay về sản xuất tự cung tự cấp. Jean-Marc Blazy, Giám đốc Unité de Recherches AgroSystèmes Tropicaux (ASTRO), nêu rõ tác động chính của biến đổi khí hậu là giảm sản lượng liên quan tới bão và lũ; nhiệt độ cao và hạn hán làm giảm quá trình ra hoa, còn ấm về ban đêm giảm biên độ nhiệt ngày-đêm và làm giảm năng suất.
INRAE hợp tác với CIRAD, University of the West Indies, Chamber of Agriculture, chính quyền địa phương và Météo-France trong chương trình EXPLORER. Chương trình này kết hợp kiến thức vườn Creole với trạm khí tượng và đầu vào sinh học, đồng thời hỗ trợ nông dân chuyển sang canh tác nông học sinh thái. Khuyến nghị chính gồm điều chỉnh lịch canh tác, tăng đa dạng nông sinh học và đa dạng giống, kết hợp nhiều loài và tìm sức cộng hưởng giữa cây trồng và chăn nuôi để tránh rủi ro tập trung và ủng hộ công bằng xã hội, môi trường.
Nhiều nông dân phục hồi thực hành tổ tiên; một số hợp tác xã và vườn lớn cung cấp đào tạo, hội thảo và bán cây thuốc, gia vị. Các hoạt động này, cùng trao đổi quốc tế như dự án INTERREG CambioNet, giúp Guadeloupe tiến gần hơn tới tự chủ lương thực mặc dù vẫn có rào cản pháp lý và kinh tế.
Từ khó
- tương trợ — hành động giúp lẫn nhau giữa các bên
- kiên cường — khả năng hồi phục sau khó khăn
- tự cung tự cấp — tự sản xuất và tự tiêu thụ lương thực
- đa dạng nông sinh học — sự phong phú của loài và hệ sinh thái nông nghiệp
- cộng hưởng — tác dụng hỗ trợ lẫn nhau giữa yếu tố
- phục hồi — khôi phục thực hành hoặc điều kiện trước đây
- rào cản pháp lý — quy định pháp luật gây khó khăn cho hành động
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Vườn Creole và thực hành địa phương giúp tăng tự chủ lương thực. Bạn nghĩ những lợi thế chính của mô hình này là gì?
- Bài viết đề cập đến rào cản pháp lý và kinh tế. Theo bạn, những rào cản như vậy có thể ảnh hưởng thế nào tới nông dân muốn quay về sản xuất tự cung tự cấp?
- Chương trình EXPLORER kết hợp kiến thức bản địa và dữ liệu khí tượng. Bạn thấy việc này có thể giúp nông dân ứng phó với biến đổi khí hậu ra sao?
Bài viết liên quan
Cộng hòa Dominican: năng lượng tái tạo bị lãng phí vì hạn chế phát
Năng lượng tái tạo chiếm tỷ trọng lớn hơn trong cơ cấu điện của Cộng hòa Dominican, nhưng sự cố vận hành lưới và cơ chế cắt giảm phát đã gây lãng phí và làm tăng dùng nhiên liệu hóa thạch. Chính phủ tuyên bố khẩn cấp và ban hành nghị định để tăng công suất.
Thu ADN cá hồi từ không khí để theo dõi di cư
Các nhà nghiên cứu ở Washington thu ADN cá hồi Coho từ không khí trong mùa di cư và so sánh dữ liệu với số đếm bằng mắt của trại nuôi. Kết quả cho thấy eDNA không khí biến đổi theo xu hướng di cư và có thể chỉ ra vị trí cùng mật độ tương đối của cá.