Trong một bài công bố tháng 10 trên tạp chí Perspectives of Earth and Space Scientists của American Geophysical Union, Ian Flynn (Đại học Pittsburgh) và Sean Peters (Middlebury College) đánh giá các tóm tắt âm thanh do NotebookLM của Google tạo ra từ ba bài báo đã xuất bản. Ba bài này bao gồm một bài dạng thư ngắn, một nghiên cứu điển hình và một bài tổng quan, và các tóm tắt được thiết kế để trình bày "những cuộc thảo luận đi sâu giữa các người dẫn AI" nhằm đại diện nguồn tham khảo một cách khách quan thay vì ý kiến chủ quan.
Flynn và Peters thấy các bản tóm tắt hấp dẫn, dùng ngôn ngữ đơn giản và những phép ẩn dụ chính xác, điều này giúp tiếp cận công trình kỹ thuật. Nhưng mọi bản đều chứa lỗi; nhiều lỗi xuất hiện ở phần cuối audio và một số rất tinh vi, khó phát hiện bởi người không chuyên. Một ví dụ là tóm tắt đầu tiên suy rộng về sự hiện diện nước lỏng và khả năng có sự sống trên Sao Hỏa — kết luận không có trong bài gốc.
Hai tác giả khuyên người đọc luôn kiểm tra trực tiếp tài liệu nguồn. Họ công nhận rằng tóm tắt âm thanh có vài vai trò hữu ích trong cộng đồng khoa học hành tinh, nhưng khó có thể thay thế việc đọc kỹ tài liệu gốc.
Từ khó
- tóm tắt âm thanh — bản tóm tắt được trình bày dưới dạng âm thanh
- ẩn dụ — hình ảnh hoặc so sánh để giải thích ý
- khách quan — không mang ý kiến hoặc cảm xúc cá nhân
- tinh vi — phức tạp và khó nhận ra bởi người khác
- suy rộng — mở rộng ý từ dữ liệu hoặc bằng suy luận
- kiểm tra — xem lại tài liệu để xác nhận thông tin
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ tóm tắt âm thanh hữu ích ở những hoàn cảnh nào, và ở đâu nó có thể gây rủi ro nếu tin sai?
- Làm thế nào để một nhà nghiên cứu hoặc sinh viên phát hiện lỗi tinh vi trong tóm tắt do AI tạo ra?
- Tóm tắt âm thanh nên được dùng như nguồn chính hay nguồn phụ khi nghiên cứu? Hãy nêu lý do.
Bài viết liên quan
Đại diện nhân khẩu trong khoa học ảnh hưởng tới niềm tin
Nghiên cứu đăng trên Nature Human Behaviour tại Hoa Kỳ cho thấy sự giống nhau về nhân khẩu học giữa công chúng và nhà khoa học ảnh hưởng đến mức độ tin tưởng. Một số nhóm bộc lộ tin tưởng thấp hơn khi không nhìn thấy sự đại diện.
