Kolera dünya çapında halk sağlığı için ciddi bir sorundur ve Vibrio cholerae ince bağırsağın hücrelerini enfekte eden bir bakteridir. Yale Tıp Fakültesi araştırmacıları canlı V. cholerae içindeki flagellaların yapısını Nature Microbiology'de yayımladıkları bir çalışmayla ortaya koydu. Jun Liu çalışmanın kıdemli yazarı olarak, flagellaların nasıl monte olduğunu ve döndüğünü görmek için atomaltı düzeye yakın çözünürlük gerektiğini belirtti.
Araştırmada, bir yöntemle ışık veren mutasyonlu bakteriler hazırlandı ve laboratuvarda bakteriler sıvı ortamda dondurularak güçlü bir elektron mikroskobuyla görüntülendi. Görüntüler dört flagella proteininden her birinin hidrofilik bir kılıf içinde belirli pozisyonlara yerleştiğini gösterdi. Önceki çalışmalar bu kılıf yüzünden yapıyı çözememişti.
Çalışma flagellaların diğer bakterilerle ortak bir çekirdek paylaştığını fakat yüzeylerinde farklılık ve özgün kılıf uyarlamaları olduğunu ortaya koydu. Araştırmacılar kılıfın kaygan bir sistem gibi davranarak flagellumun dış kılıftan bağımsız dönmesine izin verebileceğini ve bunun bakterinin sıvı içinde daha hızlı hareket etmesine yardımcı olabileceğini söyledi. Çalışma gelecekte flagellaları hedef alan ilaç geliştirmeye katkı sağlayabilir. Araştırma çeşitli kurumlarca desteklendi.
Zor kelimeler
- kolera — İnsanlarda ishal ve kusmaya neden olan hastalık
- enfekte etmek — Hastalık yapan mikroorganizmanın bir hücreye girmesienfekte eden
- flagella — Hücrelerin hareketini sağlayan uzun, ince yapıflagellaların
- kılıf — Bir şeyi saran veya koruyan dış tabakakılıftan, kılıfın
- hidrofilik — Suyla kolayca etkileşen veya suyu çeken özellik
- çözünürlük — Görüntü veya veride ayrıntı gösterme seviyesi
- elektron mikroskobu — Elektron kullanarak çok küçük şeyleri gösteren araçelektron mikroskobuyla
- hareket etmek — Yer veya pozisyon değiştirme, ileri gitme eylemihareket etmesine
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Flagellaları hedef alan bir ilaç geliştirmek kolera ile mücadelede nasıl yardımcı olabilir? Neden?
- Laboratuvarda bakterileri sıvı ortamda dondurarak görüntülemenin avantajları ve zorlukları neler olabilir? Kısaça açıklayın.
İlgili makaleler
Buğday lifi farelerde bağırsak iltihabını azalttı
Araştırmalar, buğday lifi verilen farelerin bağırsak iltihabına karşı korunduğunu gösterdi. Bulgular, bağırsak bakterilerinin lifleri metabolize edip polifenoller gibi iltihap karşıtı maddeler ürettiğini ve bunun koruyucu olduğunu belirtiyor.
Parkinson'da dopamin ve sinaptik yoğunluk ilişkisi bozuluyor
Yeni bir çalışmada PET ile dopamin taşıyıcıları ve sinaptik yoğunluk ölçüldü. Sağlıklı beyinlerde bu iki belirteç birlikte değişirken Parkinson hastalarında bu ilişkinin bozulduğu bulundu; birden fazla görüntüleme daha net sonuç veriyor.
