Brown University'de Nicole Haderlein'in yüksek lisans tezi olarak yürütülen çalışmada, zorbalık, siber zorbalık, cinsel şiddet ve aile içi şiddetin ergenlerde sigara ve elektronik sigara kullanımıyla ilişkisi incelendi. Çalışmada CDC'nin Youth Risk Behavior Surveillance System (YRBSS) verileri analiz edildi ve erkeklerle kızlar iki farklı dönem için değerlendirildi.
Araştırmacılar her bir şiddet türüne maruz kalmanın geçmiş 30 gün içindeki sigara ve elektronik sigara kullanım sıklığında artışla ilişkili olduğunu buldu. Ayrıca birden fazla şiddete maruz kalmanın risk üzerinde birleşik bir etkisi olduğu, yani maruziyet arttıkça tütün kullanma olasılığının yükseldiği bildirildi.
Yazarlar, sağlık çalışanları, öğretmenler ve okul danışmanlarının öğrencileri şiddet ve tütün riski açısından rutin değerlendirmesini ve erken müdahale programlarının tütün kullanımını azaltmada yardımcı olabileceğini önerdiler.
Zor kelimeler
- zorbalık — kişilere zarar veren tekrarlı davranış
- siber zorbalık — internet veya telefonla yapılan zarar veren davranış
- cinsel şiddet — cinsel davranışla yapılan istenmeyen zarar
- aile içi şiddet — aynı evdeki kişiler arasında uygulanan zararaile içi şiddetin
- ergen — çocukluktan yetişkinliğe geçen genç kişiergenlerde
- elektronik sigara — nikotin içerebilen elektronik tütün ürünü
- maruz kalmak — istemeden bir şeye uğrama veya etkilenmemaruz kalmanın
- erken müdahale — sorun başlarken uygulanan hızlı destek programı
- tütün — içildiğinde bağımlılık yapan bitki ürünü
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Bu çalışmanın sonuçlarına göre okulunuzda hangi önlemler alınabilir? Kısa birkaç örnek verin.
- Erken müdahale programları tütün kullanımını nasıl etkileyebilir? Kısa nedenlerle açıklayın.
- Erkekler ve kızların ayrı dönemlerde değerlendirilmesi sizce ne gibi farklı bilgiler verebilir?
İlgili makaleler
Kuşaklar arası destek ve sağlık ilişkisi
Avrupa'da yapılan araştırma, yetişkin çocuklar, ebeveynler ve büyükanne-büyükbabaların birbirine sıkça destek olduğunu gösterdi. Desteklerin fiziksel ve zihinsel sağlıkla ilişkisi yaygın ama karmaşık olduğu için daha fazla araştırma gerekiyor.