Kültür, geleneksel bilgi, sanatlar ve dil Afrika'da insanların dünyaya bakışını şekillendirir. Buna rağmen kıta genelinde resmi bilim iletişimi ve eğitim çoğunlukla Avrupa dillerinde veriliyor; bu durum, hangi kişilerin bilimsel fikirleri anlayabildiğini ve hangi kişilerin tartışmalara katılabildiğini sınırlıyor.
Africa Science Focus adlı program, bilimi "sömürgecilikten arındırma" çabalarını ve bilimsel terimlerin Afrika dillerine çevrilmesini ele alıyor. Muhabir Halima Athumani, Afrika dili uzmanlarıyla konuşarak çeviri ve yerel bilginin getirdiği zorlukları ve fırsatları araştırıyor. Bilim iletişimi uzmanı Sibusiso Biyela de programda yer alıyor ve bilim kurgu türünün onu bu alana yönlendirdiğini anlatıyor.
Program uygulamalı bir yaklaşım izleyerek kelimelerin ve kavramların nasıl uyarlanabileceğine ve toplulukların bilimsel dili şekillendirmede nasıl rol alabileceğine bakıyor. Parça ilk olarak SciDev.Net'te yayımlandı.
Zor kelimeler
- kültür — Bir toplumun inanç, sanat ve alışkanlıkları
- bilim iletişimi — Bilimsel bilgiyi halka anlatma süreci
- sömürgecilikten arındırma — Bir alandan sömürge etkilerini kaldırma çabası
- çevirilmek — Bir dildeki metnin başka dile dönüştürülmesiçevirilmesini
- yerel bilgi — Bir bölge veya topluluğun sahip olduğu bilgiyerel bilginin
- uyarlamak — Bir şeyi yeni duruma veya dile uygun yapmakuyarlanabileceğine
- topluluk — Bir arada yaşayan veya ortak özelliği olan gruptoplulukların
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Bilimin yerel dillere çevrilmesi toplumlar için neden önemli olabilir? Kısa örnek verin.
- Sizce topluluklar bilimsel dili şekillendirmede nasıl rol alabilir? Birkaç cümleyle açıklayın.
- Uygulamalı bir yaklaşım çeviri ve yerel bilginin kullanımına nasıl katkı sağlar? Görüşünüzü yazın.
İlgili makaleler
Doğu Asya'daki hava kirliliği azalması ısınmayı hızlandırmış olabilir
Yeni bir çalışma, Doğu Asya'da özellikle Çin'de hava kirliliği azaldığı için 2010'dan bu yana küresel yüzey ısınmasının hızlanmasına muhtemel katkı olduğunu gösteriyor. Yazarlar bölgesel etkilerin zaten görüldüğünü belirtiyor.
Araştırmacılar meme hücrelerini destekleyen sentetik jel geliştirdi
UC Santa Barbara'da bir ekip, meme epitel hücrelerini destekleyen alg bazlı bir sentetik membran geliştirdi. Araştırma Science Advances dergisinde yayımlandı ve jelin mekanik ile biyokimyasal özellikleri değiştirilerek hücre davranışının yönlendirilebildiğini gösterdi.
Suya Batmayan Alüminyum Tüpler
Rochester Üniversitesi'nden araştırmacılar, iç yüzeyi işlem görmüş alüminyum tüpler geliştirdi ve sonuçlarını Advanced Functional Materials dergisinde yayımladı. Tüpler içlerinde hava tutarak batmıyor; gemi tasarımı ve yüzen platformlar gibi uygulamalarda kullanılabilir.
Yeni çalışma: Beynin mikroskobik parçaları büyük ağları oluşturuyor
Nature Communications’da yayımlanan araştırma, beyin görüntüleri, genetik ve moleküler haritaları birleştirerek hücre ve kimyasalların fMRI ile görülen büyük beyin ağlarına nasıl bağlı olduğunu gösteriyor. Bulgular biliş, yaşlanma ve bazı ruhsal bozukmaları etkileyebilir.