Al geruime tijd ervaren inwoners van Madagaskar herhaalde sociale crises door frequente stroomuitval en onderbrekingen van de watertoevoer. Het staatsbedrijf Jirama is verantwoordelijk voor elektriciteitsopwekking en distributie van drinkwater voor 30 miljoen inwoners, maar beschadigde installaties, lage waterstanden in het droge seizoen en slecht presterende dammen hebben de dienstverlening sterk beperkt.
In september 2025 organiseerde een Generatie Z-beweging onder de naam Leo Délestage via sociale media vreedzame oproepen tot protest in Antananarivo en andere regio's. Op 25 september 2025 verbood de autoriteit een geplande demonstratie in het openbare park Ambohijatovo, maar duizenden kwamen toch bijeen. Getuigen beschrijven dat veiligheidstroepen traangas schoten, arrestaties uitvoerden en dat er gevallen van fysiek geweld waren, ook tegen online influencers. Na zonsondergang escaleerde het geweld en verspreidden plunderingen en vernielingen zich naar meerdere wijken; supermarkten, winkelcentra en banken werden aangevallen en op sommige plekken brak brand uit.
De politiechef van Analamanga, Angelo Ravelonarivo, kondigde een avondklok aan van 19.00 tot 05.00, maar de vernieling ging die nacht door. Gepubliceerde verslagen verschillen over het aantal slachtoffers: één passage meldt dat ten minste 6 mensen zijn overleden in confrontaties met de politie, terwijl een andere passage spreekt van ten minste 5 doden, waaronder 2 kinderen. Op 26 september 2025 werd een universiteitsstudent in Antsiranana (Diego Suarez) Province door de politie neergeschoten en gedood; een video van Fit Prod-Action werd uitgezonden door KOLO TV en studenten droegen het lichaam naar het stadscentrum.
Op sociale media en in professionele netwerken vonden sterke reacties plaats. Video's en beelden, onder meer van een vrouw genaamd Alissa die een politiecordon passeerde, gingen rond; zij werd gearresteerd en later vrijgelaten na online oproepen van influencers zoals Fitiavana Mickael. Bedrijven en professionals, onder wie Lalaina Minah Ranaivomanana en Santatra Rakotovao op LinkedIn, spraken over verlies en vroegen om onderzoek. Op 27 september 2025 ontsloeg president Andry Rajoelina energieminister Olivier Jean Baptiste, maar demonstranten zeiden dat een ministerwissel niet genoeg is en zetten de betogingen voort. Het is nog onduidelijk welke volgende stappen autoriteiten of protestleiders nemen om de bredere problemen op te lossen.
Moeilijke woorden
- stroomuitval — tijd zonder elektrische stroom in huizen en gebouwen
- watertoevoer — aanvoer van drinkwater naar huizen en bedrijven
- distributie — verdeling en levering van goederen of diensten
- beschadigd — kapot of niet meer goed functionerendbeschadigde
- vernieling — opzettelijke schade aan gebouwen of spullenvernielingen
- avondklok — plicht om 's avonds en 's nachts thuis te blijven
- plundering — diefstal en vernieling tijdens onrust of chaosplunderingen
- arrestatie — gevangenname door politie of veiligheidsdienstenarrestaties
Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.
Discussievragen
- Welke maatregelen zouden volgens jou het meest effectief zijn om herhaalde stroomuitval en onderbrekingen van de watertoevoer te verminderen? Leg uit waarom.
- Denk je dat het ontslag van de energieminister voldoende is om de bredere problemen op te lossen? Geef redenen voor je mening.
- Welke rol speelden sociale media volgens de tekst bij de protesten, en wat zijn mogelijke voordelen en risico's van die rol?
Gerelateerde artikelen
Noodmaatregelen en jonge mannen in het Caribisch gebied
In delen van het Caribisch gebied breiden noodmaatregelen zoekbevoegdheden uit en is inhechtenisneming zonder formele aanklacht toegestaan. Het raakt vooral jonge mannen en roept vragen op over samenhang met sociale en economische beleid.
AI en nepnieuws tijdens verkiezing in Bangladesh
Bangladesh hield op 12 februari een nationale verkiezing na een studentenopstand. In de aanloop speelde kunstmatige intelligentie (AI) een grote rol: er verschenen veel door AI gemaakte foto’s, video’s en valse citaten die de campagne beïnvloedden.
Gletsjermeren en gevaarlijke overstromingen in het Hindu Kush‑Himalaya‑gebied
Het Hindu Kush‑Himalaya‑gebied heeft veel gletsjers en mogelijk 8,900 gletsjermeren. Smeltende meren kunnen plotselinge overstromingen (GLOF's) veroorzaken. Experts roepen op tot gedeelde data, betere waarneming en meer regionale samenwerking.