Nghiên cứu cho thấy bướm vua kém chịu đựng nhiễm trùng khi phải chịu nhiệt độ tăng. Ký sinh trùng Ophryocystis elektroscirrha, phát hiện vào những năm 1960, có thể làm bướm trưởng thành có sải cánh nhỏ hơn, trọng lượng thấp hơn và tuổi thọ ngắn hơn; nó cũng ảnh hưởng đến việc di cư. Các ca nhiễm đã tăng hơn gấp ba kể từ năm 2002.
Thầu dầu là cây duy nhất để bướm vua đẻ trứng và cho sâu bướm ăn. Người ta đã trồng thầu dầu nhiệt đới không bản địa, và loại cây này có thể phát triển quanh năm ở khí hậu ôn hòa. Mùa sinh trưởng kéo dài có thể khiến bướm trì hoãn hoặc bỏ qua di cư, tạo điều kiện cho ký sinh trùng lây lan hơn.
Trước đây, thí nghiệm trong phòng lab dùng nhiệt độ cao ổn định cho thấy độc tố trong thầu dầu tăng và gợi ý ký sinh trùng khó chịu được nhiệt độ cực đoan. Nghiên cứu mới phơi bướm ngoài đồng ruộng, dùng nhiệt độ thay đổi, và thấy ở nhiệt độ cao hơn tác dụng bảo vệ của thầu dầu nhiệt đới biến mất; phần lớn bướm phơi nhiễm bị nhiễm.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Ecological Entomology. Công trình do Isabella Ragonese và Christopher Brandon thực hiện khi làm luận án tại UGA; Ragonese hiện là nghiên cứu sinh sau tiến sĩ và Brandon tiếp tục học sau đại học.
Từ khó
- ký sinh trùng — sinh vật sống trên hoặc trong sinh vật khác
- sải cánh — khoảng cách giữa hai cánh khi mở ra
- thầu dầu — cây ký chủ duy nhất cho sâu bướm ăn
- di cư — chuyển động dài của động vật theo mùa
- độc tố — chất gây hại cho sức khỏe sinh vật
- mùa sinh trưởng — thời gian cây cỏ phát triển trong năm
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ việc trồng thầu dầu nhiệt đới gần khu dân cư có lợi hay hại cho bướm vua? Vì sao?
- Bạn sẽ làm gì ở khu vực mình để giúp giảm lây lan ký sinh trùng cho bướm vua?
- Theo bạn, vì sao nghiên cứu ngoài đồng ruộng quan trọng hơn thí nghiệm trong phòng lab?