Azerbaijan và Armenia gặp nhau ở Abu Dhabi để đàm phán hòa bìnhCEFR B2
17 thg 7, 2025
Phỏng theo Arzu Geybullayeva, Global Voices • CC BY 3.0
Ảnh: Zulfugar Karimov, Unsplash
Vào ngày 10 tháng 7, Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev và Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan gặp nhau tại Abu Dhabi trong cuộc tiếp xúc song phương trực tiếp đầu tiên giữa hai nhà lãnh đạo. Cuộc gặp diễn ra sau một thỏa thuận về nguyên tắc được công bố vào tháng 3 liên quan tới điều khoản của một thỏa thuận hòa bình. Giới chức giữ kín nhiều chi tiết, nhưng báo chí Azerbaijan cho biết chương trình thảo luận gồm phân định biên giới, mở và phát triển hành lang Zangezur, việc ký ban đầu thỏa thuận hòa bình và các vấn đề khác.
Bối cảnh đàm phán bắt nguồn từ đầu những năm 1990, khi giao tranh về Nagorno-Karabakh kết thúc bằng lệnh ngừng bắn năm 1994 và thành lập một thực thể Nagorno-Karabakh. International Crisis Group cho rằng xung đột trước đó đã buộc hơn một triệu người rời nhà. Sau đó có Cuộc chiến Karabakh năm 2020 và một chiến dịch vào tháng 9 năm 2023 đã giúp Azerbaijan giành lại quyền kiểm soát Karabakh.
Bản dự thảo thỏa thuận được cho là yêu cầu nhượng bộ lớn của Armenia, như rút giám sát viên của EU khỏi biên giới và rút các vụ kiện tại tòa án quốc tế. Azerbaijan cũng đề nghị thay đổi hiến pháp Armenia liên quan tới Tuyên bố Độc lập năm 1990; Thủ tướng Pashinyan ủng hộ trưng cầu dân ý để thông qua hiến pháp mới vào năm 2027. Hành lang Zangezur là điểm tranh chấp chủ chốt: Armenia bác tên gọi và từ chối giao quyền kiểm soát một đoạn đường dài 32 kilomet.
Cuộc đàm phán phản ánh thay đổi cán cân khu vực, với Moskva thận trọng và các nhà quan sát nhận xét ảnh hưởng của Nga đang suy giảm. Các vấn đề nội bộ Armenia, như việc bắt giữ doanh nhân Samvel Karapetyan, và tranh cãi công khai giữa Baku và Moskva về vụ tai nạn máy bay ngày 25 tháng 12 năm 2024 làm tăng sự bất định. Một số tiếng nói bên ngoài, như lời nhận xét của đại sứ Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ Tom Barrack, cũng xuất hiện trong bối cảnh này. Cuộc gặp ở Abu Dhabi được xem là bước đột phá, nhưng còn nhiều rào cản chính trị và ngoại giao trước khi một thỏa thuận bền vững có thể hoàn tất.
Từ khó
- thỏa thuận — sự đồng ý bằng văn bản giữa hai bênthỏa thuận hòa bình
- phân định — việc xác định ranh giới hoặc vùng
- nhượng bộ — nhường một phần lợi ích cho bên kia
- trưng cầu dân ý — cuộc bỏ phiếu toàn dân về vấn đề quan trọng
- lệnh ngừng bắn — yêu cầu chấm dứt tạm thời chiến đấu
- bất định — tình trạng thiếu rõ ràng hoặc ổn định
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Những rào cản chính trị và ngoại giao nào theo bài có thể cản trở một thỏa thuận hòa bình bền vững?
- Vai trò của các bên bên ngoài (như Nga hoặc đại sứ Mỹ) có thể ảnh hưởng thế nào tới tiến trình đàm phán?
- Nếu là nhà lãnh đạo một bên, bạn sẽ cân nhắc những nhượng bộ nào để đạt hòa bình và vì sao?
Bài viết liên quan
Tranh cãi về một 'Sheikh' và đầu tư ở Hồng Kông
Hồng Kông xuất hiện tranh cãi vì một người được mô tả là Sheikh tuyên bố quản lý và đầu tư USD 500 million, mở văn phòng gia đình và được giới thiệu trước công chúng từ December 2023. Truyền thông và chính quyền đặt nhiều câu hỏi về danh tính và liên hệ của ông.
