Các nhà nghiên cứu báo cáo chú ý của con người dịch chuyển theo nhịp đều, khoảng 7–10 lần mỗi giây, và các mẫu này xuất hiện trong tín hiệu EEG. Những chu kỳ tương ứng với các khoảnh khắc luân phiên khi khả năng phát hiện mục tiêu tăng hoặc giảm; vào những lúc giảm, người tham gia dễ bị ảnh hưởng bởi yếu tố gây xao nhãng. Các tác giả ghi nhận những thay đổi này có thể xảy ra hàng trăm nghìn lần mỗi ngày.
Công trình do University of Rochester dẫn đầu và được công bố trên PLOS Biology. Nhóm do Zach Redding làm tác giả chính đã thử nghiệm 40 người, yêu cầu họ nhìn vào ô vuông xám giữa màn hình trong khi các chấm màu hoạt động như yếu tố gây xao nhãng. Để đảm bảo kết quả phản ánh sự dịch chuyển nội tại của chú ý thay vì nơi người tham gia nhìn, các nhà nghiên cứu đã loại bỏ mọi dữ liệu có chuyển động mắt trước khi phân tích EEG.
Nhóm giải thích nhịp này có thể từng giúp tổ tiên nhanh chóng phát hiện nguy hiểm bất ngờ, ví dụ vẫn nhận thấy xe đang lùi hoặc kịp cúi tránh cành cây thấp. Ian Fiebelkorn cho rằng não luân phiên giữa trạng thái ưu tiên xử lý đối tượng được chú ý và trạng thái làm tăng khả năng dịch chuyển chú ý; ông đề xuất rằng khi cơ chế luân phiên này giảm, như có thể xảy ra ở người mắc ADHD, tính linh hoạt nhận thức có thể giảm.
- Quỹ tài trợ: National Institutes of Health
- National Science Foundation
- Searle Scholars Program
Những kết quả này có thể góp phần cho các chiến lược mới nhằm cải thiện sự tập trung. Nguồn: University of Rochester.
Từ khó
- dịch chuyển — thay đổi vị trí chú ý hoặc tập trung
- nhịp — chu kỳ lặp lại theo thời giannhịp đều
- tín hiệu — dữ liệu điện được ghi từ hoạt động nãotín hiệu EEG
- xao nhãng — vật hoặc sự kiện gây mất tập trung
- nội tại — xuất phát bên trong, không do yếu tố ngoài
- phân tích — xem xét dữ liệu để tìm ý nghĩaphân tích EEG
- linh hoạt — khả năng thay đổi suy nghĩ và phản ứng
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Kết quả nghiên cứu được cho là có thể góp phần cho các chiến lược cải thiện sự tập trung. Bạn nghĩ những chiến lược đó có thể bao gồm điều gì? Hãy nêu ví dụ cụ thể.
- Bài viết đề cập khi cơ chế luân phiên giảm có thể xảy ra ở người mắc ADHD. Theo bạn, hiểu biết về nhịp chú ý có thể thay đổi cách hỗ trợ người mắc ADHD như thế nào?
- Tác giả nêu lợi ích tiến hóa của nhịp chú ý (ví dụ phát hiện nguy hiểm, tránh chướng ngại). Hãy nêu một tình huống đời sống hiện đại mà nhịp chú ý vẫn hữu ích, và giải thích vì sao.
Bài viết liên quan
Các nhà khoa học giải trình tự RNA cổ từ voi ma mút gần 40,000 năm
Các nhà nghiên cứu tách và giải trình tự RNA từ mô voi ma mút bảo quản trong băng vĩnh cửu ở Siberia, mẫu RNA cổ nhất từng thu hồi. RNA cho biết gen nào hoạt động gần thời điểm chết và nghiên cứu được công bố trên tạp chí Cell.
