Phát hiện sớm suy giảm sức khỏe rừng giúp can thiệp trước khi tình trạng trở nên nghiêm trọng. Lấy mẫu trên mặt đất để theo dõi cả một khu rừng thường quá chậm, còn các phương pháp giải trình tự gen ở quy mô lớn dễ tốn kém. Viễn thám từ máy bay và vệ tinh có phạm vi rộng, nhưng các cách hiện nay thường không cung cấp thông tin đủ sớm hoặc đủ chi tiết.
Một nhóm tại Đại học Notre Dame, với tài trợ của NASA, đo phản xạ quang phổ trên bề mặt lá — ở bước sóng nhìn thấy và cận hồng ngoại — và sau đó phân tích biểu hiện gen từ cùng những lá đó. Họ thu mẫu lá của two loài maple phổ biến tại các điểm khảo sát ở miền bắc Wisconsin và Vùng Cao bán đảo phía Bắc Michigan, ghi lại phản xạ từng lá rồi bảo quản mẫu cho phân tích gen.
Kết quả cho thấy hơn một nửa số gen được phân tích có mối tương quan mạnh với các bước sóng phản xạ cụ thể. Nhóm nghiên cứu nhận thấy khả năng dự đoán hàng trăm đến hàng nghìn gen có ý nghĩa sinh thái chỉ từ dữ liệu phản xạ, mở đường cho giám sát sức khỏe rừng trên diện rộng.
Từ khó
- suy giảm — tình trạng kém đi về chất lượng hoặc số lượng
- giải trình tự gen — xác định trình tự các đơn vị trong gen
- viễn thám — quan sát trái đất từ máy bay hoặc vệ tinh
- phản xạ quang phổ — ánh sáng bật lại từ bề mặt theo các bước sóng
- bước sóng — khoảng cách giữa hai đỉnh của sóng ánh sáng
- biểu hiện gen — mức độ gen hoạt động trong tế bào
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn nghĩ việc đo phản xạ quang phổ trên lá có thể thay đổi cách giám sát rừng ở địa phương ra sao?
- Trong thực tế, khó khăn lớn nhất khi áp dụng phương pháp này trên diện rộng là gì theo bạn?
- Bạn có đồng ý sử dụng dữ liệu từ xa nhiều hơn thay vì chỉ dựa vào lấy mẫu trên mặt đất? Vì sao?
