Warmte maakt invasieve bruine anoles agressiever — Nederlands Niveau A1

Bruine anoles zijn agressiever dan de groene anoles.
Beide soorten leven dicht bij elkaar in het wild.
Onderzoekers bekeken gedrag van de hagedissen in kooien.
De proeven gebruikte verschillende temperaturen van koel naar warm.
Bij warm weer nam de agressie bij beide soorten toe.
De toename was groter bij bruine anoles dan bij groene.
Daardoor verdringen bruine anoles soms de groene soort uit plekken.
De studie laat zien dat warmte het gedrag kan veranderen.

Moeilijke woorden

agressief — neiging om te vechten of te aanvallen

agressiever

onderzoeker — iemand die wetenschappelijk werk doet

Onderzoekers

temperatuur — hoe warm of koud iets is

temperaturen

verdringen — iemand of iets wegduwen van een plek

gedrag — hoe een dier of persoon zich gedraagt

Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.

Tweede route voor IgA-productie in de darm

Onderzoekers ontdekten dat de darm twee manieren heeft om het antilichaam IgA te maken. Een vroege route maakt snel IgA zonder germinale centra; een andere route werkt later en beide routes lijken vergelijkbaar te zijn.

Niveau

A1 A2 B1 B2 Lezen

1 dec 2025

Oud RNA gevonden in wolharige mammoet Yuka

Wetenschappers isoleerden en bepaalden voor het eerst de volgorde van RNA uit resten van een wolharige mammoet die bijna 40,000 jaar in de Siberische permafrost lag. Het RNA toont welke genen rond de dood actief waren.

Niveau

A1 A2 B1 B2 Lezen

26 nov 2025

Inheemse rechten en kennis centraal op COP30 in Belém

Op COP30 in Belém (10–21 november 2025) benadrukte Sineia Do Vale dat landrechten en combinatie van traditionele en wetenschappelijke kennis nodig zijn voor klimaatadaptatie. Ze waarschuwde ook voor zware branden in Roraima in 2024 en riep om financiering.

Niveau

A1 A2 B1 B2 Lezen

2 okt 2025

Gletsjers en gevaarlijke meren in het Hindoe Kush-Himalaya

Het Hindoe Kush-Himalaya-gebied verliest veel ijs en vormt nieuwe gletsjermeren. Deze meren kunnen plots breken en overstromingen (GLOFs) veroorzaken, met grote schade en duizenden mensen die risico lopen in de regio.

Niveau

A1 A2 B1 B2 Lezen

25 nov 2025

Wie de auteur is beïnvloedt AI-beoordelingen

Onderzoekers van de University of Zurich vinden dat grote taalmodellen hun oordeel veranderen als ze de auteur van een tekst kennen. Ze testten vier modellen en verzamelden 192’000 beoordelingen over 24 onderwerpen.

Niveau

A1 A2 B1 B2 Lezen

Warmte maakt invasieve bruine anoles agressiever^{CEFR A1}

Moeilijke woorden

Discussievragen

Gerelateerde artikelen

Tweede route voor IgA-productie in de darm

Oud RNA gevonden in wolharige mammoet Yuka

Inheemse rechten en kennis centraal op COP30 in Belém

Gletsjers en gevaarlijke meren in het Hindoe Kush-Himalaya

Wie de auteur is beïnvloedt AI-beoordelingen

Warmte maakt invasieve bruine anoles agressiever CEFR A1

Moeilijke woorden

Discussievragen

Gerelateerde artikelen

Tweede route voor IgA-productie in de darm

Oud RNA gevonden in wolharige mammoet Yuka

Inheemse rechten en kennis centraal op COP30 in Belém

Gletsjers en gevaarlijke meren in het Hindoe Kush-Himalaya

Wie de auteur is beïnvloedt AI-beoordelingen

Warmte maakt invasieve bruine anoles agressiever^{CEFR A1}