Bệnh ngủ ở châu Phi là bệnh ký sinh do ruồi tse-tse truyền và từng rất phổ biến; khoảng 40.000 ca được báo cáo vào năm 1998, trong khi ước tính có tới 300,000 ca không được phát hiện. Sau nhiều năm kiểm soát, số ca xác nhận giảm xuống còn dưới 600 vào năm 2024, nhưng những ca còn lại thường ở khu vực xa xôi và khó tiếp cận.
Một thuốc uống mới, Acoziborole, do Sanofi hợp tác với Drugs for Neglected Diseases Initiative phát triển, đã được thử nghiệm ở Tây và Trung Phi, gồm DRC và Guinea. Các nghiên cứu Giai đoạn 2 và Giai đoạn 3 công bố trên The Lancet Infectious Diseases cho thấy hiệu quả đến 96% sau 18 tháng ở cả giai đoạn sớm và giai đoạn muộn.
Thuốc dùng một liều duy nhất—ba viên uống trong một ngày—và cho phép chẩn đoán và điều trị ngay trong một lần khám, nên không cần chọc dò tủy sống để phân giai đoạn. Ủy ban của Cơ quan Dược phẩm châu Âu đề nghị phê duyệt vào 27 tháng 2. Sanofi sẽ sản xuất và tặng liều cho WHO để cung cấp điều trị miễn phí, nhưng vẫn cần phê duyệt của cơ quan quản lý quốc gia; DRC là phép thử quan trọng vì nơi đây chiếm khoảng hai phần ba số ca ở Hạ Sahara châu Phi.
Từ khó
- ký sinh — sống nhờ cơ thể sinh vật khác để tồn tại
- ruồi tse-tse — một loại ruồi truyền bệnh cho người
- kiểm soát — giảm và ngăn bệnh lan rộng
- giai đoạn — một bước hay mức độ trong tiến triển bệnhGiai đoạn 2, Giai đoạn 3, giai đoạn sớm, giai đoạn muộn
- chọc dò tủy sống — lấy dịch tủy để kiểm tra bệnh
- phê duyệt — cho phép dùng hoặc công nhận chính thức
- liều — lượng thuốc dùng cho một lần điều trị
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Tại sao theo bạn những ca còn lại thường ở khu vực xa xôi và khó tiếp cận?
- Việc có một thuốc uống dùng một liều duy nhất sẽ thay đổi cách khám và điều trị ở cộng đồng như thế nào?
- Cơ quan quản lý quốc gia cần thực hiện những điều gì trước khi phê duyệt một thuốc mới?