Hija Kamran: Con người và rủi ro của trí tuệ nhân tạoCEFR A2
21 thg 4, 2026
Phỏng theo Guest Contributor, Global Voices • CC BY 3.0
Ảnh: Marija Zaric, Unsplash
Bài viết là phần của một sáng kiến hợp tác giữa Global Voices, Association for Progressive Communication và GenderIT. Đây cũng thuộc loạt Spotlight tháng 4 năm 2026 về quan điểm con người với công nghệ.
Hija Kamran cho rằng nhiều công ty công nghệ ưu tiên mô hình kinh doanh hơn là con người. Dữ liệu huấn luyện lấy từ internet và hồ sơ công khai mang theo định kiến lịch sử về chủng tộc, giới và bất bình đẳng. Khi AI học từ dữ liệu đó, nó có thể mã hóa và khuếch đại các tổn hại hiện có.
Cô kêu gọi áp dụng cách tiếp cận theo quyền con người, hoài nghi khi công nghệ được phát triển và đặt câu hỏi ai được lợi.
Từ khó
- sáng kiến — kế hoạch hợp tác mới giữa các tổ chức
- định kiến — ý kiến sai, có thành kiến với nhóm người
- dữ liệu — thông tin hoặc số liệu được lưu trữ
- huấn luyện — dạy máy bằng dữ liệu để máy học
- khuếch đại — làm cho ảnh hưởng hoặc tác động lớn hơn
- tổn hại — tổn thương hoặc thiệt hại gây hại cho người
- hoài nghi — không tin hoàn toàn, nghi ngờ điều gì đó
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn hiểu cụm từ "hoài nghi khi công nghệ được phát triển" có nghĩa là gì?
- Bạn có đồng ý rằng công ty công nghệ nên ưu tiên con người hơn mô hình kinh doanh? Tại sao?
- Dữ liệu công khai có thể gây ra những tổn hại nào theo bạn?
Bài viết liên quan
Luật quốc tế suy yếu khi bạo lực lan rộng ở Tây Á
Bạo lực lan rộng ở Tây Á và các chiến thuật tấn công cơ sở dân sự từ Gaza đang xuất hiện ở Lebanon và Iran. Hậu quả gồm di dời dân, thiệt hại hạ tầng và tổn hại môi trường, cùng lời lẽ của lãnh đạo khiến lo ngại về trách nhiệm pháp lý tăng lên.