Nghiên cứu dùng gần hai thập niên quan sát từ vệ tinh cùng dữ liệu tái phân tích để phân tích vai trò của aerosol — các hạt nhỏ sinh ra từ ô nhiễm, cháy rừng và núi lửa. Các tác giả xét cách các hạt này thay đổi đặc tính mây và lượng ánh sáng Mặt Trời mà Trái Đất phản xạ trở lại không gian.
Kết quả cho thấy xu hướng aerosol trái chiều giữa bán cầu Bắc và Nam. Ở bán cầu Bắc, không khí sạch hơn làm giảm lượng hạt giúp mây phản xạ ánh sáng; ở bán cầu Nam, lượng aerosol tự nhiên tăng sau các sự kiện như cháy rừng Úc 2019–2020 và vụ phun trào Hunga Tonga–Hunga Ha'apai năm 2022. Hai hiệu ứng này phần lớn triệt tiêu lẫn nhau.
Từ 2003 đến 2023, Trái Đất thu thêm nhiệt; các tác giả kết luận rằng ảnh hưởng ròng của aerosol đối với sự gia tăng mất cân bằng năng lượng gần đây là rất nhỏ. Nghiên cứu được công bố trên Science Advances.
Từ khó
- aerosol — các hạt rất nhỏ trong không khí
- tái phân tích — dữ liệu mô phỏng và quan sát được kết hợp
- phản xạ — trả lại ánh sáng hoặc sóng về hướng ban đầu
- triệt tiêu — làm giảm hoặc loại bỏ hiệu ứng của cái khác
- phun trào — sự bộc phát vật chất từ miệng núi lửa
- ảnh hưởng ròng — tổng hiệu quả sau khi cộng và trừ các yếu tố
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Theo bạn, những sự kiện nào trong bài đã làm tăng aerosol ở bán cầu Nam?
- Nghiên cứu nói Trái Đất thu thêm nhiệt; bạn có thể làm gì trong đời sống để giảm aerosol do ô nhiễm?
- Tại sao việc hai hiệu ứng ở hai bán cầu 'phần lớn triệt tiêu lẫn nhau' lại quan trọng khi hiểu về biến đổi khí hậu?
Bài viết liên quan
Thu ADN cá hồi từ không khí để theo dõi di cư
Các nhà nghiên cứu ở Washington thu ADN cá hồi Coho từ không khí trong mùa di cư và so sánh dữ liệu với số đếm bằng mắt của trại nuôi. Kết quả cho thấy eDNA không khí biến đổi theo xu hướng di cư và có thể chỉ ra vị trí cùng mật độ tương đối của cá.
