Bu metin ilk olarak Elma Hasanspahi tarafından 13 Şubat 2026 tarihinde Balkan Diskurs'ta yayımlandı ve Post-Conflict Research Center (PCRC) ile yapılan içerik ortaklığı kapsamında Global Voices'da yeniden yayımlandı. Yazı, Bosna-Hersekli profesör Nejra Turudinovi'nin çocuklara yönelik çizgi ve illüstrasyon çalışmalarını, kişisel geçmişini ve bu alandaki kültürel bağlamı ele alıyor.
Turudinovi resimle erken yaşta ilgilenmeye başladı ve yurtiçi ile yurtdışı pazarlar için yirmiden fazla çocuk kitabını resimledi. Çocukken Bambi ve Vjeverica kütüphanelerinden çok sayıda resimli kitap okuduğunu ve hâlâ bunları topladığını belirtiyor. Ona göre çocuklara masallara veya öykülere farklı bakış açıları veren elle çizilmiş yeni illüstrasyonlar dahil olmak üzere olabildiğince çok görsel sunulmalı; bu yaklaşım çocukları resim yapmaya teşvik edebilir ve onlara başarı duygusu verebilir.
Yazı, karikatür ve illüstrasyonun tarihine de yer veriyor: Karikatürlerin 16. yüzyılda İtalya'da ortaya çıktığı, daha sonra Fransa ve Büyük Britanya'da yayıldığı; karikatürlerin basılı medyada siyasi ifade ve satair için kullanıldığı ve çizerlerin zaman zaman zulüm riskiyle karşılaştığı belirtiliyor. İllüstrasyon ise daha eski bir uygulama olarak kitaplarda, makalelerde, reklâmlarda ve diğer medyalarda görsel hikâye anlatımını güçlendiriyor. Çocuk kitaplarında illüstrasyonlar genellikle ana anlatı aracıdır; çizgi romanlar, grafik romanlar ve reklâmlarda ise duygusal bağ kurma ve karmaşık bilgiyi iletme işlevi üstlenir.
Nejra Turudinovi inşaat mühendisliği alanında yüksek lisans derecesine sahip, lise öğretmenliği yapıyor ve yükseköğretimde asistan olarak çalışıyor. İllüstrasyon koleksiyonu bulunmasına rağmen en çok eskiz defterlerinde, kâğıt ve karton üzerinde kendi çizimlerini yapmaktan hoşlanıyor. Küçük, illüstrasyonlu kutlama kartları hazırlıyor; bunları "çoğunlukla belirli mesajlarla ince bağlantılar içeren mizahi illüstrasyonlar" olarak tanımlıyor ve "çizgiye yakın tarzında" sipariş işleri kabul ediyor. Sabina ve Zdravko Cvjetkovi ile yapılan bir buluşma resme geri dönmesine yol açtı; şimdi her gün çiziyor ve bu pratiği gerçeklikten kaçış, meditasyon ve terapi olarak tanımlıyor. Yeni hangi projeleri yayınlayacağı henüz net değil, ancak tanınmış bir tarz sahibi olma hedefi taşıyor.
- Yirmiden fazla çocuk kitabı resimledi
- Çizim günlük pratiğinin merkezi
- Mizahi kutlama kartları yapıyor
Zor kelimeler
- illüstrasyon — Kitap ve medya için yapılan resimli görseller.illüstrasyonlar, İllüstrasyon
- karikatür — Genellikle siyasi veya hiciv amaçlı çizimler.Karikatürlerin
- eskiz — Hızlıca yapılan taslak çizimler veya ön çalışma.eskiz defterlerinde
- yüksek lisans — Lisans sonrası üst düzey akademik eğitim derecesi.yüksek lisans derecesine
- meditasyon — Zihni sakinleştirmeye yönelik düşünce ve nefes çalışması.
- kültürel bağlam — Bir olayın veya eserin ait olduğu toplumsal ortam.kültürel bağlamı
- zulüm — Aşırı şiddet veya hapsetme gibi ağır kötü muamele.
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Metinde önerildiği gibi çocuklara çok sayıda görsel sunmanın onların yaratıcılığına etkileri hakkında ne düşünüyorsunuz? Örneklerle açıklayın.
- Karikatürlerin siyasi ifade için kullanılmasının çizerler açısından riskleri olduğu söyleniyor; bu durumu nasıl değerlendirirsiniz?
- Bir sanatçının günlük çizim pratiğini 'gerçeklikten kaçış, meditasyon ve terapi' olarak tanımlaması sizce üretim ve motivasyon üzerinde nasıl etkiler yaratır?
İlgili makaleler
Yüksek sıcaklıklar küçük çocukların gelişimini yavaşlatıyor
Yeni bir araştırma, yüksek sıcaklıklara maruz kalmanın erken çocukluk döneminde okuryazarlık ve sayısal beceri kazanımını azaltabileceğini gösteriyor. Etkiler dezavantajlı ailelerde, suya erişimi az olanlarda ve kentsel alanlarda daha belirgin bulundu.
