Araştırmacılar, daha genç kuşakların biyolojik olarak daha hızlı yaşlandığını ve bunun erken başlangıçlı kanser oranlarının artmasıyla ilişkili olduğunu bildirdi. Erken başlangıçlı kanserler çalışmada 55 yaş ve daha gençte teşhis edilen kanserler olarak tanımlandı. Çalışma Washington University School of Medicine öncülüğünde ve Cancer Grand Challenges içindeki Team PROSPECT kapsamında yürütüldü.
Ekip UK Biobank'taki 154.000'den fazla genç yetişkin ile ABD All of Us Research Program'daki 10.000'den fazla kişiyi analiz etti. Araştırmada "yaş farkı" hem tüm vücut düzeyinde sistemik yaşlanma hem de organlara özgü yaşlanma olarak tahmin edildi. Sistemik yaşlanma için PhenoAge, Klemera-Doubal Method ve metabolomik yaş skoru gibi ölçümler kullanıldı; organ yaşını tahmin etmek için ise kan proteomik verileri değerlendirildi.
Analizler kuşaklar arası farklılıklar gösterdi: Birleşik Krallık verilerinde 1965–1974 doğumluların sistemik yaşlanması 1950–1954 doğumlulara göre bir standart sapmanın %23'ü kadar daha yüksekti. ABD verilerinde 1990–1999 doğumluların sistemik yaşlanması 1965–1969 doğumlulara kıyasla bir standart sapmanın %92'si kadar daha yüksekti. Sistemik yaşlanmadaki artış özellikle erken başlangıçlı solid kanser riskinde %8 daha yüksek riskle ilişkilendirildi; sistemik yaşlanması en ileri düzeyde olan kişilerde risk %15 daha yüksekti. Ayrıca bağışıklık sistemi yaşlanması erken başlangıçlı akciğer kanseri ile, yağ dokusu yaşlanması ise erken başlangıçlı kolorektal kanser ile bağlantılı bulundu.
Zor kelimeler
- yaşlanma — canlının zamanla fiziksel veya biyolojik değişmesiyaşlanması, yaşlanmadaki
- sistemik — tüm vücudu etkileyen, vücut genelinde olan
- metabolomik — vücuttaki küçük moleküllerin bilimsel olarak incelenmesi
- proteomik — kan veya hücredeki proteinlerin analiz edilmesi
- standart sapma — bir veri setindeki yayılma ölçüsü, istatistik terimistandart sapmanın
- bağışıklık sistemi — vücudu enfeksiyonlara karşı koruyan organ ve hücreler
- yağ dokusu — vücutta yağ depolayan, enerji ve koruma sağlayan doku
- erken başlangıçlı — genç yaşta başlayan veya genç yaşta teşhis edilen
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Bu araştırma sonuçlarına göre genç kuşaklarda biyolojik yaşlanmanın hızlanmasının günlük yaşam ve sağlık takibi açısından ne gibi sonuçları olabilir?
- Araştırmada farklı organ yaşlanmaları ile belirli kanser türleri arasında bağlantı bulundu. Senin görüşüne göre bu tür bulgular hangi tedbirlerin alınmasını destekleyebilir?
- Araştırma hem Birleşik Krallık hem de ABD verilerini kullandı. Farklı ülke verilerinin kullanılması neden araştırma sonuçları için önemli olabilir?
İlgili makaleler
Sıvı biyopsi Burkitt lenfoması tanısını hızlandırıyor
Doğu Afrika araştırmacıları, bir kan örneğiyle Burkitt lenfoması tümör DNA'sını tespit eden sıvı biyopsinin tanı süresini kısalttığını bildirdi. Çalışma Tanzanya ve Uganda'da yapıldı ve uygulama için altyapı ile eğitim gerektiği belirtildi.
Köpeklerde kan testiyle lenfomada erken yanıt tahmini
Tufts ve UMass araştırması, evcil köpeklerde kan hücrelerindeki gen aktivitesinin yaygın büyük B hücreli lenfomada erken tedavi yanıtını öngörebileceğini gösterdi. Bazı genler uzun sağkalımla, interferonla ilişkili genler ise kötü sonuçlarla bağlantılı bulundu.