University of Missouri araştırmacıları, Amazon molly adlı yalnızca dişilerden oluşan balığın eşeysiz üremenin yol açması beklenen genetik çöküşten kaçınma mekanizmasını inceledi. Amazon molly, erkek Poecilia latipinna ile dişi Poecilia mexicana arasındaki melezleşmeden ortaya çıktı ve 1932'de eşeysiz ürediği doğrulanan ilk omurgatlardan biri oldu. Türün yaklaşık 100.000 yıldan uzun süredir varlığını sürdürmesi, modellerin on bin yıl içinde yok olma öngörüsüyle çelişiyordu.
Wes Warren ve Edward Ricemeyer’in dahil olduğu ekip, 2018'de türün tüm genomunu haritaladı ve daha sonra uzun okuma dizileme teknolojisiyle iki ebeveyn türün genomlarıyla karşılaştırma yaptı. Ölçümler, iki ebeveyn genom setinin farklı hızlarda mutasyona uğradığını ve bir tarafın diğerinden daha hızlı değiştiğini ortaya koydu. Araştırmacılar, gen dönüşümü (bir gen kopyasının diğer kopyayı üzerine yazması) mekanizmasının, zararlı mutasyonları azaltıp yararlı genleri yayarak genetik sağlığı koruduğunu ve bunun cinsel üremeye benzer bir genetik fayda sağladığını değerlendirdi.
Ricemeyer sonuçların şaşırtıcı olduğunu; hakemlerin başlangıçta daha fazla kanıt istediğini belirtti. Ekip, gen dönüşümünün görünüşte optimal bir hızda çalıştığı sonucuna vardı. Çalışma, Komodo ejderi ve New Mexico whiptail gibi diğer eşeysiz hayvanların incelenmesini kapsıyor ve bitki- hayvan ıslahı ile genetik hastalık ve kanser araştırmalarına bilgi sağlayabilir. Araştırma Nature dergisinde yayımlandı; kaynak University of Missouri.
Zor kelimeler
- eşeysiz — Cinsel üremenin olmadığı, tek cinsle çoğalma
- melezleşme — Farklı türlerin çiftleşerek yeni karışım oluşturmasımelezleşmeden
- genom — Bir canlının bütün genetik materyalinin komple setigenomunu, genomlarıyla, genom setinin
- mutasyon — Genlerde zamanla meydana gelen kalıcı değişiklikmutasyona, mutasyonları
- gen dönüşümü — Bir gen kopyasının diğer kopyayı değiştirmesi
- dizileme — DNA veya RNA dizilerini belirleme işlemi
- optimal — En etkili veya en uygun çalışma durumu
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Bu bulgulara göre eşeysiz üreyen türlerin uzun süre var olmasının nedeni ne olabilir?
- Gen dönüşümünün bitki ve hayvan ıslahında nasıl bir katkısı olabilir? Örnek verin.
- Araştırmada gen dönüşümünün 'cinsel üremeye benzer genetik fayda' sağladığı söyleniyor. Bu ifadenin ne anlama geldiğini açıklayın.
İlgili makaleler
Propanın Propilene Dönüşümünü Açıklayan Algoritmalar
Rochester Üniversitesi araştırmacıları, propanın propilene dönüşümünü yöneten atomik özellikleri belirleyen algoritmalar geliştirdi. Yeni çalışma Journal of the American Chemical Society dergisinde yayımlandı ve katalizörlerde oksit-metal etkileşimlerine dair önemli içgörüler sundu.
Hayvansal kaplama olmadan beyne benzer doku yetiştirme
Bilim insanları hayvansal kaplama kullanmadan beyne benzeyen, gözenekli bir iskelet üzerinde işlevsel doku yetiştirdi. Yöntem UC Riverside liderliğinde geliştirildi ve ilaç testleri ile nörolojik hastalık çalışmalarına olanak tanıyor.
Buz fırtınası ABD'de geniş elektrik kesintilerine yol açtı
Kuzeydoğu ve doğu Amerika Birleşik Devletleri ile bazı Güney eyaletlerini etkileyen kış fırtınası, dondurucu yağmur ve buzlanma nedeniyle milyonlarca müşteriyi etkileyen yaygın elektrik kesintilerine ve altyapı hasarına neden oldu.