Gletsjers en gevaarlijke meren in het Hindoe Kush-HimalayaCEFR A1
2 okt 2025
Gebaseerd op Qian Sun, Global Voices • CC BY 3.0
Foto door Tanveer Mazhar, Unsplash
- Het Hindoe Kush-Himalaya-gebied verliest snel ijs.
- Wetenschappers zeggen tot 75 procent verlies.
- Smeltwater vormt nieuwe gletsjermeren.
- Gletsjermeren kunnen groter en gevaarlijk worden.
- Sinds 1990 zijn er 53% meer meren.
- GLOFs vernietigen huizen en landbouwgrond.
- In sommige regio's zijn veel mensen gestorven.
- Ongeveer 9,3 miljoen mensen lopen risico.
- Wetenschappers adviseren waakzaamheid en goede data.
Moeilijke woorden
- gevaarlijk — Iets dat schade of letsel kan veroorzaken.
- smelten — Wanneer iets verandert van de vaste stof naar vloeistof.
- water — Vloeistof die je kunt drinken en gebruiken.
- huizen — Plaatsen waar mensen wonen.
- landbouw — Het verbouwen van gewassen en houden van dieren.
- beschadigen — Schade toebrengen aan iets.
Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.
Discussievragen
- Waarom zijn gletsjermeren gevaarlijk voor mensen?
- Wat kunnen mensen doen om veilig te blijven?
- In welke landen zijn risicogebieden?
Gerelateerde artikelen
Lokale gemeenschappen en bescherming van Manyange Na Elombo-Campo
Het Manyange Na Elombo-Campo MPA aan de Atlantische kust van Kameroen beslaat 110,300 hectare en omvat tien dorpen. Gemeenschappen werken nu meer samen met parkbeheer, met een handvest voor zeeschildpadden, visregels en gemeenschappelijke patrouilles.
Inheemse groepen vragen bescherming van tropische bossen op COP30
Op COP30 in Belém riepen inheemse volkeren en lokale gemeenschappen om sterkere bescherming van bossen, erkenning van territoriale rechten en directe toegang tot klimaatfinanciering. Een rapport van GATC en Earth Insight toont waar extractieve industrieën gebieden bedreigen.
Schaduwbomen verminderen emissies op cacaoplantages
Onderzoekers gebruikten satellietgegevens en machine learning in Ivoorkust en Ghana en vonden dat slechts ongeveer vijf procent van cacao minstens 30% schaduw heeft. Als plantages 30% schaduw kregen, zou extra koolstofopslag 167% van de cacaogerelateerde emissies compenseren.
Goedkope sensornetwerken meten luchtkwaliteit in Zuid‑Afrika
Wetenschappers gebruiken AI en goedkope IoT-sensoren om luchtkwaliteit realtime te meten in Zuid‑Afrika. Een pilot in Soweto leidde tot uitbreiding: volgend jaar komen 500 sensoren in het Sedibeng-district om een dichte vervuilingskaart te maken.