Nghiên cứu mới, đăng trên Proceedings of the National Academy of Sciences, phân tích dữ liệu giấy chứng tử của cư dân Hoa Kỳ sinh vào các thập niên 1890 đến 1980. Nhóm tác giả, trong đó có Leah Abrams và các cộng sự từ Đại học Tufts, The University of Texas Medical Branch và một số tổ chức châu Âu, khảo sát thay đổi tỷ lệ tử vong theo nhóm tuổi và theo thời gian trong giai đoạn 1979–2023.
Họ xem cả tử vong do mọi nguyên nhân và ba nhóm nguyên nhân chính:
- bệnh tim mạch,
- ung thư,
- nguyên nhân bên ngoài, bao gồm quá liều, tự tử, giết người và tai nạn.
Kết quả cho thấy một số thế hệ sinh sau có kết quả tồi tệ hơn thế hệ trước: đặc biệt những người sinh muộn trong thế hệ X và đầu thế hệ Millennials đang trải qua tỷ lệ tử vong cao hơn. Nghiên cứu còn ghi nhận một số người trẻ tử vong vì những bệnh từng rất hiếm ở nhóm tuổi đó.
Tác giả nhận xét rằng các giải thích trước đây — như sự gia tăng các ca tử vong do tuyệt vọng và tiến triển chậm trong kiểm soát bệnh tim mạch — không thể giải thích toàn bộ xu hướng cho mọi nhóm tuổi. Phân tích mới gợi ý nhiều cuộc khủng hoảng chồng chéo cùng tác động. Hiện chưa rõ những mẫu này sẽ ảnh hưởng thế nào tới tuổi thọ trung bình của Hoa Kỳ trong tương lai, nhưng phát hiện có thể giúp định hướng chính sách y tế công cộng và nghiên cứu tiếp theo.
Từ khó
- giấy chứng tử — giấy tờ chính thức ghi cái chết của người
- tử vong — sự chấm dứt sự sống của một ngườitỷ lệ tử vong
- thế hệ — nhóm người sinh cùng một khoảng thời gianthế hệ X, thế hệ Millennials, thế hệ trước
- nguyên nhân — lý do gây ra một sự việc hoặc vấn đề
- tuyệt vọng — cảm xúc rất buồn, mất hết hy vọng
- chồng chéo — nhiều vấn đề xảy ra đồng thời và tương tác
- tuổi thọ — số năm trung bình một người sống
- định hướng — xác định hướng phát triển hoặc mục tiêu
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Dựa trên kết quả nghiên cứu, bạn nghĩ chính sách y tế công cộng nên tập trung giải quyết vấn đề nào trước? Hãy giải thích lý do.
- Những loại nghiên cứu tiếp theo nào nên được thực hiện để hiểu rõ nguyên nhân tăng tử vong ở các thế hệ trẻ?
- Nếu xu hướng tử vong cao hơn ở thế hệ trẻ tiếp tục, điều đó có thể ảnh hưởng như thế nào đến tuổi thọ trung bình và xã hội?