Một nghiên cứu mới, đăng trên Journal of Pain Research, gợi ý rằng ức chế một phân tử tín hiệu miễn dịch quan trọng — TNF-α (tumor necrosis factor alpha) — ngay sau phẫu thuật có thể làm chậm hồi phục và khiến cơn đau kéo dài hơn. Công trình do Geoffroy Laumet dẫn đầu; ông là phó giáo sư tại khoa sinh lý và chương trình khoa học thần kinh của Michigan State University.
Nhóm nghiên cứu dùng mô hình chuột với một vết rạch da nhỏ để so sánh phục hồi khi có hoặc không có hoạt động của TNF-α. Họ ức chế TNF-α bằng ba phương pháp khác nhau, trong đó có Etanercept — một thuốc đã được FDA phê duyệt và dùng ở người. Ban đầu nhóm dự đoán chặn TNF-α sẽ giảm đau, nhưng kết quả lại cho thấy cơn đau tồn tại lâu hơn khi TNF-α bị ức chế.
Kết quả được lặp lại bởi nhiều thành viên trong phòng thí nghiệm và với nhiều phương pháp ức chế, điều này làm tăng độ tin cậy của phát hiện. Các tác giả lưu ý rằng ở người khoảng 90% bệnh nhân hết đau sau phẫu thuật, còn khoảng 10% phát triển thành đau mãn tính. Ở Mỹ có hơn 40 triệu ca phẫu thuật mỗi năm và nghiên cứu ước tính xấp xỉ 4 triệu người có thể phát triển đau mãn tính hàng năm.
- Khoảng 90% bệnh nhân hết đau sau phẫu thuật
- Khoảng 10% bị đau mãn tính sau phẫu thuật
- Hơn 40 triệu người Mỹ phẫu thuật mỗi năm
- Xấp xỉ 4 triệu người Mỹ có thể bị đau mãn tính mỗi năm
Các tác giả cảnh báo rằng phát hiện không có nghĩa là phải ngừng mọi điều trị chống viêm. Nhiều phân tử khác nhau tham gia kiểm soát viêm, đau và quá trình lành. Laumet cho rằng điều then chốt là xác định phân tử nào làm nặng thêm đau và phân tử nào giúp cơn đau tự lui, để thiết kế điều trị có thể chặn yếu tố có hại mà vẫn giữ yếu tố có lợi. Ông cũng ghi nhận có tình huống, như giảm viêm khớp trong bệnh tự miễn, khi giảm viêm là hợp lý, và bày tỏ lạc quan về khả năng phát triển liệu pháp ngăn đau nhưng vẫn cho phép lành vết thương.
Từ khó
- ức chế — ngăn không cho một hoạt động xảy raức chế TNF-α, bị ức chế
- phân tử — đơn vị nhỏ của chất hoặc hợp chất
- đau mãn tính — cơn đau kéo dài nhiều tháng hoặc năm
- chống viêm — giảm hoặc ngăn phản ứng viêm trong cơ thể
- độ tin cậy — mức độ ổn định và chính xác của kết quả
- liệu pháp — phương pháp điều trị nhằm giảm hoặc chữa bệnh
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Tại sao theo bạn ức chế TNF-α ngay sau phẫu thuật có thể làm cơn đau kéo dài hơn? Hãy nêu hai khả năng dựa trên bài.
- Các tác giả đề xuất điều gì để thiết kế điều trị sau phẫu thuật an toàn hơn cho bệnh nhân?
- Trong trường hợp bệnh tự miễn như viêm khớp, bạn nghĩ việc giảm viêm có lợi hay gây hại hơn? Giải thích ý kiến của bạn.
Bài viết liên quan
Nhiệt và độ ẩm khi mang thai làm tổn hại chiều cao trẻ
Nghiên cứu tại Nam Á dùng chỉ số nhiệt độ ướt-bóng (WBGT) cho thấy điều kiện nóng ẩm trong thai kỳ gây hại cho sự phát triển chiều cao của trẻ nhiều hơn so với chỉ nhiệt độ. Tác động mạnh nhất ở giai đoạn sớm và muộn của thai kỳ.
