Yeni yayımlanan ulusal analiz, tele-sağlık yoluyla verilen PrEP (prekspozisyon profilaksisi) tedavisinin ABD'de 2024'te önemli bir paya ulaştığını gösteriyor. Araştırmaya göre ülkedeki yaklaşık 580.000 PrEP kullanıcısının 110.000'den fazlası ilaçlarını tele-sağlık aracılığıyla aldı; telePrEP payı 2019'da %1'in altındayken 2022'de %9'a çıktı ve 2024'te yaklaşık %20'ye yükseldi. Toplam PrEP kullanımı da 2019'daki yaklaşık 264.000'den 2024'te 591.000'den fazlaya ulaştı.
Çalışma, AIDSVu'nun ulusal PrEP reçete verileri ile ülkenin en büyük telePrEP sağlayıcılarından biri olan MISTR'den alınan kimlikleri ayrıştırılmış, HIPAA uyumlu verileri temel aldı. Emory ekibi National Alliance of State and Territorial AIDS Directors, Washington University in St. Louis ve Whitman-Walker Health ile iş birliği yaptı. Araştırmacılar, analizin tek bir ulusal tele-sağlık sağlayıcısının verilerini içerdiği için telePrEP erişiminin gerçekte daha geniş olabileceğini belirtiyor.
TelePrEP kullanıcıları arasında %77'sinin daha önce PrEP kullanmadığı, 58.761 kişinin sigortasız olduğu ve %80'den fazlasının HIV ile diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar için evde test yapmayı tercih ettiği kaydedildi. TelePrEP modeli, federal 340B ilaç fiyatlandırma programını kullanıp toplum temelli sağlık kuruluşlarıyla ortaklık kurarak bakım maliyetlerini sübvanse ediyor; MISTR laboratuvar, danışma, reçete ve gönderim maliyetlerini karşılıyor ve sigortası olsun ya da olmasın telePrEP'i ücretsiz sunuyor.
MISTR'in kurucusu ve CEO'su Tristan Schukraft, "Bakım ücretsiz, hızlı ve damgalamadan uzak olduğunda insanlar onu kullanıyor" dedi. Çalışmanın baş yazarı Aaron Siegler, PhD, sonuçların klinik dışı hizmetlere talep gösterdiğini belirterek telePrEP modelinin geliştirilmesini önerdi. Araştırma JAMA Network Open'da yayımlandı; kaynak Emory University.
Zor kelimeler
- tele-sağlık — uzaktan yapılan sağlık hizmeti internetle verilen bakım
- prekspozisyon profilaksisi — HIV bulaşmasını önlemeye yönelik ilaç kullanımı
- ayrıştırmak — kişisel bilgileri kimliksiz hale getirmekayrıştırılmış
- HIPAA uyumlu — hasta bilgilerinin gizliliğini koruyan düzenlemelere uygun
- sübvanse etmek — masrafların bir kısmını başkaları üstlenmeksübvanse ediyor
- damgalamamak — kişiyi önyargıyla etiketlemekten kaçınma davranışıdamgalamadan
İpucu: Türkçe metni okurken veya ses kaydını dinlerken, vurgulanan kelimelerin üzerine gel, odaklan ya da dokun; anında kısa tanımlar görünür.
Tartışma soruları
- Bu çalışmaya göre telePrEP erişimi arttı. Sizce tele-sağlık hangi gruplar için daha erişilebilir olabilir? Neden?
- MISTR modeli bakım maliyetlerini sübvanse ederek ücretsiz hizmet sunuyor. Bu yaklaşımın avantajları ve olası zorlukları neler olabilir? Örnek verin.
- Araştırmacılar verinin tek bir ulusal sağlayıcıya dayandığını, dolayısıyla gerçek erişimin daha geniş olabileceğini belirtiyor. Bu durumda hangi ek bilgilerin toplanması yararlı olurdu?
İlgili makaleler
Yapay Zekâ ile ölüm nedeni verileri iyileştiriliyor
Gates Vakfı destekli CODA projesi, düşük gelirli ülkelerde ölüm nedenlerini daha doğru tespit etmek için bir yapay zekâ aracı geliştiriyor. Sistem hem toplumda hem de sağlık tesislerinde kullanılmak üzere tasarlandı ve Eylül ayında sınırlı denemeler planlanıyor.
ABD'de concierge ve DPC birinci basamak bakımı hızla büyüyor
Yeni çalışma, 2018–2023 arasında ABD'de concierge ve doğrudan birinci basamak bakım (DPC) uygulamalarının ve bu uygulamalarda çalışan klinisyen sayısının önemli ölçüde arttığını gösteriyor. Araştırmacılar erişim ve sahiplik değişiklikleri konusunda uyarıyor.
Egzersiz, hafif bilişsel bozukluğu olan yaşlıların uykusunu iyileştirebilir
Yeni küçük bir çalışma, hafif bilişsel bozukluğu olan yaşlı yetişkinlerde egzersizin uyku üzerinde etkisi olduğunu gösterdi. Şiddetli egzersiz uyku kalitesini en çok iyileştirirken, hafif aktivitenin etkisi daha küçüktü.