Pakistaanse rechtbanken en klimaatrechtCEFR B2
11 jan 2026
Gebaseerd op Mariam Waqar Khattak, Global Voices • CC BY 3.0
Foto door Salsabeel Ehsan, Unsplash
In Pakistan groeit een jurisprudentie die het grondwettelijke recht op een gezonde leefomgeving bevestigt, mede dankzij uitspraken die in de afgelopen twintig jaar zijn ontwikkeld. Het parlement versterkte die trend door artikel 9A in te voeren via het 26e grondwetsherstel. Rechterlijke uitspraken zoals recente beslissingen tonen dat rechtbanken kunnen ingrijpen wanneer bestuur en toezichthouders falen.
In mei 2025 gaf de Abbottabad Bench van het Peshawar High Court een strenge uitspraak omdat de regering en de Environmental Protection Agency er niet in slaagden kwetsbare bergecosystemen te beschermen. Een rapport van het United Nations Environment Programme (oktober 2025) signaleert dat klimaatprocedures wereldwijd worden belemmerd door structurele, procedurele en financiële obstakels en sterk afhangen van civiele samenleving, een cultuur van public interest litigation en gespecialiseerde juridische kennis — factoren die in Pakistan zwak blijven.
Praktische grenzen zijn zichtbaar in individuele zaken. Muhammad (een schuilnaam) voert bijna tien jaar een zaak tegen illegale ontbossing en is afhankelijk van een lokale ngo. Advocaat Abira Ashfaq wijst op krimpende ngo-financiering en het ontbreken van duurzame steun voor public interest litigation. Juridische experts zoals Rafay Alam noemen verder dat milieurecht slechts aan een handvol universiteiten wordt onderwezen en dat rechters vaak geen blijvende blootstelling hebben aan klimaatwetenschap en ontwikkelende rechtsprincipes.
Za ken die verband houden met multilaterale banken hebben extra hindernissen: safeguards van de Asian Development Bank en de World Bank kunnen gedetailleerder zijn dan binnenlandse wetten, maar banken richten zich op projectgoedkeuring en kunnen tribunaalbelemmeringen tegenwerken. Tussen 1986 en 2025 bedroeg het aandeel zaken uit het Globale Zuiden minder dan 10 procent, al neemt dit aandeel toe.
- Wegnemen van financiële en structurele barrières,
- vergroten van juridische en wetenschappelijke capaciteit bij rechters,
- en waarborgen dat rechtbanken effectieve constitutionele controle blijven voeren.
Moeilijke woorden
- jurisprudentie — verzameling van uitspraken van rechters
- grondwettelijk — betrekking hebbend op de grondwetgrondwettelijke
- klimaatprocedure — rechterlijke procedure over klimaat en milieuklimaatprocedures
- toezichthouder — persoon of instantie die toezicht houdttoezichthouders
- tribunaalbelemmering — obstakel bij procedures voor internationale tribunalentribunaalbelemmeringen
- civiele samenleving — niet-gouvernementele organisaties en brede burgergroepen
- capaciteit — bekwaamheid of middelen voor activiteiten
Tip: beweeg de muisaanwijzer over gemarkeerde woorden in het artikel, of tik erop om snelle definities te zien terwijl je leest of luistert.
Discussievragen
- Welke praktische oplossingen zouden volgens jou het meest helpen om financiële en structurele barrières voor klimaatzaken weg te nemen? Geef twee redenen.
- Op welke manieren zou het vergroten van juridische en wetenschappelijke capaciteit bij rechters de uitkomst van milieuzaken kunnen beïnvloeden?
- Denken you dat multilaterale banken een grotere rol zouden moeten spelen bij bescherming van milieu-ecosystemen? Leg kort uit met voorbeelden uit de tekst of eigen ervaring.
Gerelateerde artikelen
Plastic sachets veroorzaken grote vervuiling
Kleine plastic sachets zijn populair in lage- en middeninkomenslanden en zorgen voor veel plasticafval. Een wereldwijde audit vond tienduizenden sachets en honderden merken; campagnevoerders vragen bedrijven om uitfasering en meer hergebruik.
Kindhuwelijken blijven veel voorkomen in Zuid-Punjab ondanks nieuwe wet
In Zuid-Punjab blijven kindhuwelijken plaatsvinden, ondanks dat Pakistan in mei 2025 de wettelijke huwleeftijd op 18 stelde. Voorbeelden, studies en lokale tegenreacties tonen waarom praktijk en wet uiteenlopen.
WISE en Nigeriaanse vrouwen werken aan klimaatrechtvaardigheid
COP30 in 2025 eindigde in Brazilië. De Nigeriaanse Women Initiative for Sustainable Development (WISE) was niet op COP30, maar blijft klimaatrechtvaardigheid vormgeven via lokaal feministisch activisme en bijeenkomsten in Nigeria.
Nieuw satellietwaarschuwingssysteem SEWA voor Afrika
SEWA, een nieuw satellietgebaseerd vroegwaarschuwingssysteem, werd gelanceerd tijdens een forum in Windhoek (23–27 juni). Het moet toegang tot klimaat- en weersdiensten verbeteren en gemeenschappen en overheden beter laten reageren op risico's.
Maatschappelijk middenveld en inheemse stemmen op COP30 in Belém
COP30 in Belém bracht grote zichtbaarheid van maatschappelijk middenveld en inheemse gemeenschappen. De People’s Summit, een lange inheemse tocht en de Tropical Forests Forever Facility waren belangrijke onderwerpen, maar de uitfasering van fossiele brandstoffen liep vast.