Oud palingbeheer bij Budj Bim ^{CEFR B2}

Budj Bim, in het westen van Victoria (Australië), bevat uitgebreide stenen constructies voor palingbeheer en wordt gezien als een van de oudste aquacultuursystemen ter wereld. Archeologen dateren één van de vijf systemen op ongeveer 6.600 jaar met koolstofdatering. De site combineert vangst- en teelttechnieken: vallen, kanalen, vijvers en damwanden die de waterstromen en lokale ecologie beheersten om de beschikbaarheid en betrouwbaarheid van palingen te vergroten.

Het Budj Bim Cultural Landscape werd in 2019 op de UNESCO Werelderfgoedlijst geplaatst en was het eerste gebied dat uitsluitend om culturele redenen werd opgenomen. Budj Bim is een slapende vulkaan met oude basaltlava­stromen. De Gunditjmara zijn de traditionele eigenaren; hun geschiedenis omvat verzet tegen kolonisatie tijdens de Eumerella Wars (1830s–1860s) en een periode waarin veel mensen leefden op een Church of England-missie bij Lake Condah (1890s–1950s). In 1893 maakte Alexander Ingram een handgetekende kaart van Lake Condah en de visvallen.

Recente berichten op sociale media trokken publieke aandacht: een TikTok-video van westvicbrolga toonde een rondleiding geleid door Joey Saunders, en de Gunditj Mirring Traditional Owners Aboriginal Corporation maakte rond de nominatie een video. Lokale organisaties zoals Winda-Mara bieden begeleide rondleidingen en het Tae Rak Aquaculture-centrum bij Lake Condah heeft stenen houdbakken en een bush tucker-café waar bezoekers paling kunnen proeven.

Het archeologisch bewijs, waaronder ongeveer 300 door stenen omgeven bouwwerken die mogelijk huizen waren, suggereert langdurige, mogelijk permanente, bewoning vóór Europees contact. Ook één van de oudste scheppingsverhalen ter wereld komt uit Budj Bim en verklaart de oorsprong van de vulkaan.