Esploristoj gvidataj de Yongda Zhu publikigis studon en The Astrophysical Journal Letters. Ili studis tre brilan kvazaron nomatan J0100+2802, kies centraj objekto estas supermasiva nigra truo ĉirkaŭ 12 miliardojn da fojoj la maso de la Suno. La lumo de tiu kvazaro atingas nin de tempo kiam la universo ankoraŭ ne atingis sian 1‑miliardan jaron, pli ol 13 miliardojn da jaroj antaŭe.
Per la James Webb Space Telescope (JWST) la teamo mezuris emisiojn de jonigita oksigeno O III, kiu montras tre lastatempan stelformadon. Ili trovis, ke galaksioj ene de radiuso de miliono da lumjaroj montris malpli da O III rilate al ilia ultraviola lumo, kio indikas subpremitan stelformadon. La teamo planas studi pliajn kampojn kaj aliaj faktoroj por konfirmi la fenomenon.
Malfacilaj vortoj
- esploristo — persono kiu serĉas novajn sciencajn informojnEsploristoj
- kvazaro — tre brila galaksia objekto kun nigra truokvazaron
- jonigi — forigi aŭ aldoni elektronojn al atomojonigita
- emisio — radiado de lumo aŭ energio de fontoemisiojn
- stelformado — procezo kiam novaj steloj naskiĝas en galaksiostelformadon
- subpremi — malhelpi aŭ malfortigi agon aŭ procesonsubpremitan
Konsilo: ŝovu la musmontrilon, fokusu aŭ tuŝu la reliefigitajn vortojn en la artikolo por vidi rapidajn difinojn dum legado aŭ aŭskultado.
Diskutaj demandoj
- Kial gravas studi stelformadon en la frua universo?
- Ĉu vi ŝatus vidi rezultojn aŭ bildojn de JWST? Kial aŭ kial ne?
Rilataj artikoloj
Studo: ne ĉiuj galaksioj havas supermasivajn nigratruojn
Esploristoj ĉe University of Michigan analizis pli ol 1,600 galaksiojn per la NASA Chandra-observatorio. Ili trovis, ke multaj malgrandaj galaksioj eble ne enhavas supermasivajn nigratruojn, kio influas ideojn pri ilia formiĝo.
Novaj modeloj pri la interno de Urano kaj Neptuno
Sciencistoj de la Universitato de Zuriko evoluigis simulajn modelojn kiuj pridubas la tradician nomon 'glacia giganto' por Urano kaj Neptuno. Ili trovis, ke la internaj kunmetaĵoj povus esti akvorecaj aŭ rokriĉaj, sed necertaĵoj restas.