Iran đang trải qua một khủng hoảng nước phức tạp, trong đó việc khai thác trái phép nguồn nước ngầm đóng vai trò đáng kể. Các báo cáo chính thức và học thuật chỉ ra rằng một phần lớn hoạt động khai thác trái phép do các thực thể có quyền miễn trừ pháp lý thực hiện, nổi bật là Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và các công ty liên quan.
Theo Cục Khảo sát Địa chất Iran (2023), hơn 400 đồng bằng đang ở trạng thái "nghiêm trọng" hoặc "cấm" vì áp lực nước. Năm 2017, quan chức báo cáo có khoảng 220.000 giếng khoan trái phép trên toàn quốc; các nhà hoạt động nói một tỷ lệ đáng kể trong số đó do IRGC khoan, dù tuyên bố này chưa được xác minh độc lập.
Khatam al-Anbiya Construction Headquarters, cánh kinh tế của IRGC, đã trở thành nhà thầu lớn cho các dự án đập, chuyển nước và nông nghiệp công nghiệp. Hành vi khoan không xin phép và sự im lặng của cơ quan giám sát đã bình thường hóa thực trạng, gây suy thoái môi trường, cạn kiệt nước và dẫn tới di cư sinh thái.
Nhà báo Nikahang Kowsar mô tả hành vi này như "một vụ trộm ẩn giấu từ các tầng nước của nhân dân" và gọi đó là "một cuộc chiến im lặng chống lại cộng đồng nông thôn." Ông chỉ ra rằng sự im lặng đến từ tham nhũng và nỗi sợ, và cảnh báo xu hướng này có thể trở thành mối đe dọa an ninh quốc gia và sụp đổ nội bộ.
- Tỉnh ảnh hưởng: Isfahan
- Tỉnh ảnh hưởng: Yazd
- Tỉnh ảnh hưởng: Qom
- Tỉnh ảnh hưởng: Semnan
Từ khó
- khai thác trái phép — lấy nước hoặc tài nguyên không được phép
- nguồn nước ngầm — nước nằm dưới mặt đất
- đồng bằng — vùng đất thấp, rộng, thường có sông
- giếng khoan — lỗ khoan để lấy nước ngầm
- di cư sinh thái — chuyển nơi ở vì môi trường thay đổi
- bình thường hóa — làm cho điều xấu trở nên bình thường
- cạn kiệt — sử dụng hết, không còn dự trữ
- tham nhũng — lạm dụng quyền lực để vụ lợi
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Tại sao theo bạn sự im lặng của cơ quan giám sát lại góp phần vào tình trạng khai thác trái phép? Hãy nêu ít nhất hai lý do dựa trên bài.
- Những hậu quả như suy thoái môi trường và di cư sinh thái ảnh hưởng thế nào đến cộng đồng nông thôn? Hãy nêu ví dụ và hậu quả có thể xảy ra.
- Việc các thực thể có quyền lực tham gia khai thác trái phép đặt ra thách thức gì cho giải pháp công bằng và hiệu quả? Bạn đề xuất điều gì để giảm tình trạng này?
