Nghiên cứu của Texas A&M liên kết gián đoạn nhịp sinh học lặp lại với tiến triển nhanh và hung hãn hơn của ung thư vú trong mô hình thực nghiệm. Nhóm dùng các mô hình biến đổi gen có khuynh hướng phát triển ung thư vú hung hãn. Một nhóm sống theo chu kỳ sáng–tối bình thường, trong khi nhóm còn lại trải qua chu kỳ ánh sáng bị gián đoạn để lệch đồng hồ nội sinh. Kết quả được công bố trên tạp chí Oncogene.
So sánh hai nhóm cho thấy nhóm bị gián đoạn xuất hiện dấu hiệu bệnh sớm hơn; các mẫu điển hình phát triển khối u vào khoảng mốc 22 tuần, còn nhóm bị gián đoạn có dấu hiệu gần 18 tuần. Khối u ở nhóm bị gián đoạn phát triển hung hãn hơn và có khả năng di căn đến phổi cao hơn, một chỉ báo quan trọng của tiên lượng xấu.
Ở cấp độ mô, gián đoạn nhịp sinh học làm thay đổi cấu trúc mô tuyến vú và mô tiết sữa, khiến mô này dễ tổn thương hơn. Ở cấp độ phân tử, nhóm nghiên cứu xác định leukocyte immunoglobulin-like receptor B4 (LILRB4). Trong điều kiện bình thường LILRB4 ngăn ngừa viêm quá mức, nhưng trong khối u nó hoạt động như một điểm kiểm soát miễn dịch — một "công tắc tắt". Khi các nhà nghiên cứu nhắm vào LILRB4, môi trường khối u bớt ức chế miễn dịch, di căn giảm và tăng trưởng khối u chậm lại ngay cả khi nhịp sinh học bị gián đoạn.
Nghiên cứu nhấn mạnh rằng gián đoạn nhịp sinh học có thể thúc đẩy tiến triển ung thư chứ không chỉ là yếu tố liên quan. Ở Mỹ ước tính có 12 đến 35% người làm việc theo lịch không đều, bao gồm ca đêm và ca luân phiên. Nhóm nghiên cứu muốn khảo sát liệu và bằng cách nào các tác động của gián đoạn nhịp sinh học mạn tính có thể được đảo ngược ở người, nhằm cải thiện sức khỏe cho nhân viên ca đêm, tiếp viên hàng không và những người đi lại thường xuyên.
Từ khó
- gián đoạn — sự làm rối, ngắt quãng một quá trìnhbị gián đoạn
- nhịp sinh học — chu kỳ sinh lý lặp lại trong cơ thể
- tiến triển — sự phát triển hoặc xấu đi của bệnh
- di căn — sự lan rộng của tế bào ung thư
- tiên lượng — dự đoán diễn biến và kết quả bệnh
- mô hình — cách thiết kế thử nghiệm hoặc mẫu nghiên cứu
- mạn tính — kéo dài lâu, tái phát trong thời gian dài
Mẹo: di chuột, dùng phím Tab hoặc chạm vào các từ được tô sáng trong bài để xem định nghĩa nhanh ngay khi bạn đọc hoặc nghe.
Câu hỏi thảo luận
- Bạn đề xuất những biện pháp thực tế nào để giảm gián đoạn nhịp sinh học cho nhân viên ca đêm?
- Theo bạn, việc nhắm vào các điểm như LILRB4 có thể đem lại lợi ích nào cho điều trị ung thư ở người?
- Những thách thức chính khi chuyển kết quả từ mô hình thực nghiệm sang ứng dụng ở người là gì?
Bài viết liên quan
Nhắm vào viêm có thể giúp điều trị trầm cảm
Một tổng quan hệ thống và phân tích gộp cho thấy điều trị nhắm vào phản ứng viêm giảm triệu chứng trầm cảm và giảm khó cảm nhận niềm vui ở những người trầm cảm có mức viêm cao. Các thử nghiệm kéo dài đến 12 tuần và không thấy tăng tác dụng phụ nghiêm trọng.
